Sau 25 ngày triển khai thần tốc 'Chiến dịch Quang Trung', căn nhà của người dân đầu tiên ở Huế đã hoàn thành.
UBND thành phố Huế bàn giao căn nhà đầu tiên của "Chiến dịch Quang Trung" cho người dân ở xã Lộc An - Ảnh: NGỌC MINH
Sáng 30-12, UBND thành phố Huế tổ chức lễ khánh thành và bàn giao nhà ở thuộc "Chiến dịch Quang Trung" cho gia đình ông Nguyễn Văn Đức, ở thôn Đồng Xuân, xã Lộc An. Tổng kinh phí xây dựng căn nhà khoảng hơn 200 triệu đồng.
"Chiến dịch Quang Trung" được thành phố Huế khẩn trương triển khai nhằm khắc phục hậu quả thiên tai, thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về hỗ trợ người dân có nhà ở bị hư hỏng do mưa bão.
Với tinh thần "thần tốc - táo bạo - hiệu quả", các lực lượng đã chạy đua với thời gian để sửa chữa, xây mới nhà ở, giúp người dân sớm ổn định cuộc sống, kịp đón Tết trong những ngôi nhà an toàn, kiên cố.
Sau 25 ngày triển khai, thành phố đã hoàn thành sửa chữa 40/40 căn nhà và xây mới 2 căn tại xã Lộc An.
Ba căn nhà còn lại tại xã Khe Tre hiện đã đạt hơn 85% khối lượng, đang được tập trung thi công và dự kiến hoàn thành trước ngày 16-1-2026, bảo đảm tiến độ theo yêu cầu của Thủ tướng Chính phủ.
Phát biểu tại buổi lễ, ông Hoàng Hải Minh - Phó chủ tịch UBND thành phố Huế - chúc mừng gia đình ông Đức được bàn giao nhà trong đợt này, mong bà con yên tâm an cư, sớm ổn định cuộc sống và đón mùa xuân mới an vui, ấm áp.
Lãnh đạo thành phố đồng thời ghi nhận, biểu dương sự nỗ lực của các lực lượng, đơn vị, cán bộ, chiến sĩ trực tiếp tham gia chiến dịch, cảm ơn các doanh nghiệp, nhà hảo tâm đã chung tay hỗ trợ nguồn lực giúp người dân vùng thiên tai xây dựng lại nhà ở.
Theo ông Minh, sự chung sức kịp thời, nghĩa tình của các tổ chức, cá nhân không chỉ góp phần hoàn thiện những ngôi nhà vững chãi mà còn tiếp thêm niềm tin, hy vọng để người dân vượt qua khó khăn, vươn lên ổn định và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Những căn nhà đầu tiên trong Chiến dịch Quang Trung tại vùng lũ Phú Yên cũ (nay thuộc Đắk Lắk) được lực lượng quân đội hoàn thành và bàn giao cho người dân xã Sơn Hòa.
Mưa lớn kỷ lục trút xuống California trong lễ Giáng sinh, gây ngập đường cao tốc và buộc sơ tán dân.
Một người đàn ông đi bộ dọc theo sông Los Angeles, thành phố Los Angeles, tiểu bang California, Mỹ hôm 25-12 - Ảnh: AFP
Theo Đài NBC News, tối 24-12 (giờ địa phương), mưa như trút nước đã khiến nhiều khu vực ở miền nam tiểu bang California chìm trong nước lũ, buộc lực lượng chức năng phải tiến hành hàng loạt cuộc cứu hộ khẩn cấp.
Theo ông Christopher Prater, người phát ngôn Sở Cứu hỏa hạt San Bernardino, ít nhất hàng chục người đã được giải cứu trong đêm tại khu vực Wrightwood, một cộng đồng nằm trên dãy núi San Gabriel, phía đông bắc thành phố Los Angeles, nơi xảy ra lũ quét và sạt lở bùn đất.
Hơn 120 nhân viên cứu hộ đã làm việc xuyên đêm để giải cứu người dân và đánh giá mức độ thiệt hại. Các đoạn video do chính quyền địa phương công bố cho thấy bùn đất và nước lũ cuồn cuộn tràn qua những cabin giữa rừng thông.
Thống đốc tiểu bang California Gavin Newsom đã ban bố tình trạng khẩn cấp từ ngày 25-12 khi mưa lớn tiếp tục giội xuống miền nam bang này.
Giới chức địa phương cảnh báo tình hình có thể còn xấu hơn cho đến khi thời tiết bắt đầu khô ráo vào cuối tuần. Tính đến chiều 26-12, hơn 100.000 hộ dân tại California vẫn bị mất điện.
Cơ quan thời tiết quốc gia Mỹ (NWS) cho biết lượng mưa trong ngày 24-12 đã phá kỷ lục tại nhiều địa điểm, trong đó có sân bay quốc tế Los Angeles, sân bay Hollywood Burbank, thành phố Oxnard và khu Woodland Hills.
Một số khu vực chân đồi gần Los Angeles ghi nhận lượng mưa lên tới 250mm. Các nhà dự báo thời tiết còn cảnh báo thêm hai đợt mưa lớn nữa kèm nguy cơ dông sét cho đến hết ngày 27-12, làm gia tăng đáng kể nguy cơ ngập lụt.
Thời tiết cực đoan đã gây ra ít nhất hai ca tử vong tại California. Tại thành phố San Diego, một người đàn ông ngoài 60 tuổi đã tử vong sau khi bị cành cây lớn rơi trúng trong lúc ra ngoài di chuyển xe giữa mưa bão. Ở hạt Sacramento, một cảnh sát trưởng cũng thiệt mạng trong vụ tai nạn giao thông được cho là liên quan đến thời tiết xấu khi đang trên đường đi làm.
Trong khi đó, ở Bờ Đông nước Mỹ, NWS dự báo tuyết sẽ bắt đầu rơi tại nhiều bang vùng đông bắc nước này từ ngày 26-12 và kéo dài đến cuối tuần.
Một số khu vực tại tiểu bang Pennsylvania được đặt trong tình trạng cảnh báo băng giá, trong khi các bang như Connecticut, New Jersey và New York có thể hứng chịu bão tuyết với lượng tuyết dày tới 20cm, gây nguy hiểm nghiêm trọng cho việc đi lại trong dịp lễ cuối năm.
Một con đường ngập nước ở hạt San Bernardino, tiểu bang California - Ảnh: REUTERS
Các nhân viên cộng đồng thu gom cành cây gãy do mưa lớn tại khu vực Altadena, tiểu bang California - Ảnh: REUTERS
Các công nhân gia cố lại mái nhà khi mưa lớn kỷ lục trút xuống khu vực miền nam tiểu bang California - Ảnh: REUTERS
TTO - Ít nhất đã có 5 người chết do hậu quả của những trận mưa lớn và bão tuyết ở nhiều nơi trong tiểu bang California. Lượng tuyết dày 1,5m tuyết đã đổ xuống vùng núi Sierra Nevada những ngày qua bên cạnh các trận lũ và lũ bùn.
Tại hội ý nghiệp vụ thông tin chính trị tuyên truyền phòng, chống thiên tai do Bộ Công an tổ chức, đại diện Văn phòng Bộ Công an cho biết từ đầu năm đến nay đã có 415 người chết, mất tích; 728 người bị thương do thiên tai.
Hàng trăm nhà dân ở phường Tây Nha Trang (tỉnh Khánh Hòa) chìm trong lũ lịch sử xảy ra tháng 11-2025 - Ảnh: NGUYỄN HOÀNG
Ngày 26-12, tại trụ sở Công an tỉnh Khánh Hòa, Bộ Công an tổ chức hội ý nghiệp vụ thông tin chính trị tuyên truyền phòng, chống thiên tai và giao ban "Chiến dịch Quang Trung" tuần thứ 3.
Tại hội ý, đại diện Văn phòng Bộ Công an cho biết về tiến độ thực hiện "Chiến dịch Quang Trung", lực lượng Công an nhân dân được giao chủ trì xây dựng mới 429 căn nhà, tính đến ngày 25-12 đã có 19/429 căn hoàn thành, vượt tiến độ 200%.
Toàn bộ các công trình đảm bảo đúng tiến độ bàn giao trước 15-1-2026.
Về công tác hỗ trợ khắc phục hậu quả thiên tai, lực lượng công an 9 tỉnh miền Trung đã huy động hơn 11.000 lượt cán bộ, chiến sĩ tham gia hỗ trợ người dân khắc phục hậu quả thiên tai.
Đại diện Văn phòng Bộ Công an cũng cho biết tính đến ngày 26-11, trong năm 2025, thiên tai trên cả nước đã làm 415 người chết, mất tích; 728 người bị thương; 3.906 căn nhà bị sập, đổ; 330.999 nhà bị hư hỏng; hàng trăm ngàn héc ta hoa màu bị thiệt hại, tổng thiệt hại ước tính hơn 91.000 tỉ đồng.
Đại tá Dương Văn Long - Phó giám đốc Công an tỉnh Gia Lai - cho biết đối với "Chiến dịch Quang Trung" và công tác tuyên truyền trong đợt mưa lũ vừa qua, công an tỉnh này gặp một số khó khăn như thời tiết không thuận lợi, một số địa bàn vùng sâu vùng xa còn hạn chế thông tin, trang thiết bị tuyên truyền chưa đáp ứng.
Đại tá Nguyễn Khỏe - Phó giám đốc Công an tỉnh Đắk Lắk - cho biết trong tuần sau sẽ bàn giao căn nhà đầu tiên trong "Chiến dịch Quang Trung", tiến độ và chất lượng các căn còn lại đang đáp ứng yêu cầu đặt ra.
Phó giám đốc Công an tỉnh Đắk Lắk cũng nhìn nhận vào những lúc cao điểm mưa lũ, nhiều thời điểm thông tin tuyên truyền còn chậm, tuy nhiên đây là yếu tố khách quan.
Thiếu tướng Nguyễn Hữu Phước - Giám đốc Công an tỉnh Khánh Hòa - cho hay trong đợt mưa lũ lịch sử vừa qua trên địa bàn đơn vị này đã huy động gần 800 lượt phương tiện cứu nạn, đến nay Công an tỉnh đã bàn giao 8 căn nhà cho người dân trong "Chiến dịch Quang Trung".
Trưa 19-11, lực lượng Tiểu đoàn 2 thuộc Trung đoàn Cảnh sát cơ động Nam Trung Bộ - Bộ Công an được tăng cường đến phường Tây Nha Trang (tỉnh Khánh Hòa) vượt dòng nước lũ chảy xiết để tiếp tế lương thực cho người dân bị lũ cô lập.
Nhật Bản đang tăng cường sử dụng máy bay không người lái (drone) để phát cảnh báo sơ tán trong các thảm họa như sóng thần hay mưa lũ.
Một máy bay không người lái (drone) được triển khai gần địa điểm diễn ra lễ hội múa dân gian truyền thống Awa Odori tại thành phố Tokushima, miền tây Nhật Bản - Ảnh: MAINICHI
Theo báo Mainichi, những chiếc máy bay không người lái (drone) này có thể truyền cảnh báo khẩn cấp từ trên không, giúp phản ứng nhanh và an toàn hơn trong những tình huống khẩn cấp.
Sáng kiến này được thúc đẩy sau thảm họa kép động đất - sóng thần hồi năm 2011 ở miền đông Nhật Bản, khi nhiều nhân viên chính quyền thiệt mạng trong lúc đi từng nhà thúc giục người dân chạy nạn.
Hiện nhiều địa phương kỳ vọng drone có thể cứu sống nhiều người, dù chi phí đầu tư vẫn là rào cản lớn.
Trong lễ hội Awa Odori ở thành phố Tokushima hồi tháng 8 vừa qua - sự kiện thu hút lượng lớn du khách - một drone gắn loa và thiết bị định vị GPS được đặt trên nóc trạm bơm gần đó.
Nếu động đất xảy ra, drone sẽ bay qua con sông kế bên và phát thông báo yêu cầu người xem và các vũ công di chuyển lên vùng cao.
Quyết định triển khai drone xuất phát từ trải nghiệm của lễ hội năm ngoái, khi nhà chức trách đưa ra cảnh báo tạm thời về nguy cơ động đất lớn tại đới đứt gãy Nankai trải dài dọc bờ Thái Bình Dương.
Khi đó ban tổ chức phải vội vàng dựng bản đồ lối thoát hiểm, dẫn đến cảnh hỗn loạn và lo lắng trong đám đông. Từ bài học này, các biện pháp mới đã được xây dựng, dẫn đến việc áp dụng hệ thống drone trong năm nay. Theo ban tổ chức, điều này giúp họ có thể an tâm chào đón khách tham gia lễ hội.
Thành phố Sendai, miền đông bắc Nhật Bản, là một trong những nơi đầu tiên sử dụng hệ thống này từ tháng 10-2022. Sendai từng chịu thiệt hại nặng nề trong thảm họa sóng thần năm 2011, khi vài nhân viên và tình nguyện viên qua đời trong lúc cố gắng cảnh báo cư dân.
Hiện nay mỗi khi có cảnh báo sóng thần, hai drone tự động bay ra bờ biển, phát âm thanh và lời nhắc để cảnh báo người tắm biển và lướt sóng. Hệ thống lần đầu được dùng trong tình huống thực tế vào tháng 7, sau một trận động đất ngoài khơi bán đảo Kamchatka của Nga.
Nhiều địa phương khác cũng đang thử nghiệm triển khai drone để ứng phó thiên tai. Cụ thể, vào tháng 3-2024, thành phố Miyako (tỉnh Iwate) tổ chức diễn tập sơ tán sóng thần bằng drone gắn camera và loa, truyền hình ảnh trực tiếp và hướng dẫn người tham gia di chuyển. Tháng 4, tỉnh Ishikawa thử nghiệm tương tự trong mô phỏng lũ sông, dù vẫn chưa thể vận hành quy mô lớn vì chi phí mua và bảo trì quá cao.
Theo giáo sư danh dự Kenzo Nonami đến từ Đại học Chiba, phần lớn drone phục vụ cứu hộ đều được chế tạo theo yêu cầu nên giá thành chưa thể giảm nếu chưa được sử dụng rộng rãi. Ông cho rằng chính phủ cần hỗ trợ cung cấp thiết bị hoặc chi phí vận hành.
Trong bối cảnh Nhật Bản liên tục đối mặt thiên tai, drone đang nổi lên như công cụ hữu hiệu giúp sơ tán nhanh và an toàn. Với sự hỗ trợ phù hợp, chúng có thể sớm trở thành trang bị tiêu chuẩn trong hệ thống ứng phó thảm họa của nước này.
Ngày 9-12, Nhật Bản cập nhật trận động đất mạnh ngoài khơi miền bắc nước này đã khiến ít nhất 30 người bị thương, gây hư hại đường sá và khiến hàng ngàn người mất điện trong thời tiết giá lạnh.
Do mưa lớn kéo dài trong những ngày đầu tháng 12-2025, nhiều cầu đường huyết mạch, đoạn đèo cửa ngõ của Lâm Đồng tiếp tục sạt lở và hư hại nặng.
Một điểm sạt lở trên đèo Prenn do ảnh hưởng của mưa lớn trong những ngày đầu tháng 12-2025 - Ảnh: M.V
Ngày 6-12, UBND tỉnh Lâm Đồng cho biết vừa quyết định công bố tình huống khẩn cấp về thiên tai đối với một số đoạn đường thuộc quốc lộ 20, quốc lộ 27, quốc lộ 27C, quốc lộ 28, cầu Đơn Dương, cầu Lăng và đèo Prenn.
Theo UBND tỉnh Lâm Đồng, từ ngày 2 đến 4-12, do ảnh hưởng của mưa lớn kéo dài, nhiều vị trí trên các tuyến quốc lộ, đèo và cầu nêu trên đã xảy ra sạt lở, ngập nước, hư móng, hư mố, hỏng hệ thống an toàn giao thông, gây ách tắc…
Cụ thể, quốc lộ 20 đoạn từ Km251 đến Km265+500 có 10 vị trí sạt lở mái ta luy dương xuống nền đường, với khối lượng đất đá khoảng 5.000m3.
Cầu Đơn Dương thuộc quốc lộ 27 đã ngập cục bộ, xói mố cầu, móng trụ sạt lở đất.
Đối với quốc lộ 27C đoạn thuộc tỉnh Lâm Đồng xuất hiện thêm 15 điểm sạt lở. Có điểm sạt lở tại đoạn đường này với khối lượng đất đá khoảng 3.000m3, chiếm hết mặt đường.
Nặng nhất là quốc lộ 28 có 20 điểm sạt lở với khối lượng 15.000m3 đất đá, vùi lấp toàn bộ mặt đường, gây tắc đường, chia cắt giao thông.
Riêng đèo Prenn xuất hiện thêm 10 vị trí sạt lở, có điểm sạt lở nặng với khối lượng 2.000m3 đất đá, vùi lấp toàn bộ mặt đường.
Hiện các đơn vị chức năng tỉnh Lâm Đồng đang dọn dẹp một số vị trí sạt lở để sớm thông tuyến.
Những quốc lộ, đoạn đèo trên là cung đường huyết mạch từ các tỉnh thành đến với trung tâm Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng.
Trước đây, những đoạn đường trên cũng xảy ra nhiều điểm sạt lở và hư hỏng do ảnh hưởng của mưa lớn kéo dài. Tỉnh Lâm Đồng cũng nhiều lần công bố tình huống khẩn cấp về thiên tai.
Ông Darren Chua, một người Singapore đã sống tại Việt Nam nêu kinh nghiệm quản lý nước của các nước mà Việt Nam có thể tham khảo.
Công an xã Ia Pa, tỉnh Gia Lai, giúp đỡ người dân sơ tán đến nơi an toàn trong trận mưa lũ lịch sử ngày 20-11 - Ảnh: Công an xã Ia Pa
Ông Darren Chua, một người Singapore đã sống tại Việt Nam hơn 12 năm, nêu kinh nghiệm quản lý nước của các nước mà Việt Nam có thể tham khảo. Tuổi Trẻ Online biên tập và chuyển ngữ.
Hai bài học khác biệt từ Singapore và Hà Lan, nhưng bổ sung cho nhau
Lũ lụt ở Việt Nam năm 2025 diễn ra rất nghiêm trọng. Mưa lớn đã nhấn chìm nhà cửa, phá hủy mùa màng và làm gián đoạn giao thông nhiều nơi.
Con số thiệt hại do thiên tai trong năm 2025 rất lớn, cả về người lẫn kinh tế.
Việt Nam cần tham khảo cách các quốc gia ở vùng thấp khác quản lý nguồn tài nguyên nước. Singapore và Hà Lan đưa ra hai bài học khác biệt nhưng bổ sung cho nhau.
Singapore không xa lạ với các cơn mưa nhiệt đới lớn. Tuy nhiên, quốc gia này đã tránh được lũ lụt thảm khốc nhờ quy hoạch bài bản. Đập nước Marina, hoàn thành năm 2008, là một ví dụ điển hình.
Được xây dựng trên kênh Marina, đập tạo ra hồ chứa thứ 15 của Singapore ngay trung tâm thành phố với ba mục đích chính: cung cấp nước bằng cách mở rộng lưu vực lên hai phần ba diện tích đảo; kiểm soát lũ lụt thông qua chín cổng tràn và hệ thống bơm điều tiết mực nước, bảo vệ các khu vực thấp như Chinatown và Geylang; đồng thời hồ cũng được sử dụng như một không gian giải trí.
Tại lễ khởi công năm 2005, cựu Thủ tướng Lý Quang Diệu đã giải thích tác động của công trình là để giảm lũ lụt. "Các khu vực dễ ngập ở Singapore sẽ giảm từ hơn 3.000ha vào những năm 1970 xuống còn 100ha vào cuối năm 2007".
Dự án này cho thấy cơ sở hạ tầng có thể đa mục đích: vừa đảm bảo nước, vừa ngăn lũ lụt, đồng thời nâng cao chất lượng sống đô thị.
Đối với các thành phố sôi động ven biển Việt Nam, những dự án tích hợp tương tự có thể giảm rủi ro lũ lụt, đồng thời hỗ trợ phát triển đô thị.
Tại Hà Lan, phần lớn diện tích nằm dưới mực nước biển. Sự tồn tại của đất nước này phụ thuộc vào kinh nghiệm nhiều thế kỷ quản lý nước. Lũ lụt Limburg năm 2021, gây thiệt hại hàng trăm triệu euro, càng nhấn mạnh nhu cầu về các chiến lược nhiều lớp.
Theo một nghiên cứu của 4TU - Liên minh 4 trường đại học công nghệ Hà Lan nhằm tăng cường và tập hợp chuyên môn kỹ thuật - cách tiếp cận của người Hà Lan bao gồm:
Nâng cao nhận thức, giáo dục công dân về an toàn nước; phòng ngừa thông qua đê điều và rào chắn bảo vệ các vùng trọng yếu; quy hoạch không gian qua chương trình Room for the River cho phép một số khu vực nhất định ngập nhằm giảm áp lực ở nơi khác; quản lý khủng hoảng, phản ứng nhanh trong các tình huống khẩn cấp; và phục hồi tập trung vào công cuộc xây dựng lại chắc chắn hơn sau thiên tai.
Triết lý của họ khá đơn giản: đừng chỉ chống lại nước, hãy học cách sống chung với nước. Với Đồng bằng sông Cửu Long, điều này rất phù hợp. Thay vì chỉ liên tục nâng đê, các khu vực ngập có kiểm soát có thể hấp thụ nước dư thừa và bảo vệ những vùng kinh tế trọng yếu.
Lũ lụt năm 2025 là một bước ngoặt. Chúng không chỉ phơi bày thách thức mà còn mở ra cơ hội xây dựng các hệ thống thông minh hơn. Việt Nam có đủ năng lực và khát vọng để làm điều đó.
Việt Nam đã đầu tư vào đê điều, hồ chứa và hệ thống ứng phó thiên tai, nhưng lũ lụt năm 2025 cho thấy chúng ta cần nhiều hơn nữa.
Bài học từ Singapore và Hà Lan gợi ý những bước thực tiễn, bao gồm: cơ sở hạ tầng tích hợp với hồ chứa và bể điều tiết đa mục đích; các giải pháp xanh như vườn trên mái, mặt đường thấm nước và vùng đất ngập để hấp thụ nước mưa.
Cho ngập có kiểm soát tại các vùng đất thấp - xem như vùng đệm theo mô hình Hà Lan; chuẩn bị cho cộng đồng tốt hơn qua cảnh báo lũ, diễn tập sơ tán và các chiến dịch giáo dục; và phục hồi thông minh bằng việc xây dựng lại với những thiết kế đón đầu lũ lụt trong tương lai.
Lũ lụt làm gián đoạn đời sống hằng ngày, các gia đình bị cô lập, mùa màng bị phá hủy, đường sá bị cắt đứt. Phản ứng thông thường là tập trung vào cứu hộ và sửa chữa nhưng cần giảm rủi ro lâu dài.
Đập nước Marina của Singapore cho thấy tầm nhìn xa có thể thay đổi cục diện. Trong khi đó, Hà Lan chứng minh việc thích nghi là khả thi ngay cả ở những vùng dễ ngập nhất.
Việt Nam không cần sao chép chính xác các mô hình này, nhưng có thể áp dụng các nguyên tắc: quy hoạch trước, thiết kế có tính toán tới yếu tố nước và chuẩn bị cho cộng đồng.
Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Đồng Tháp kiểm tra xe container do tài xế Phạm Ngọc H. điều khiển, phát hiện vi phạm chở gạo vượt quá tải trọng cho phép là 76%.
Theo WMO, đợt mưa lũ vừa qua, Việt Nam nằm trong nhóm chịu ảnh hưởng nặng nề nhất, với lượng mưa 24 giờ lên tới 1.739mm - mức 'thực sự khủng khiếp' và có thể là kỷ lục ở châu Á.
Biển nước lũ mênh mông ở khu Vĩnh Điềm Trung, Nha Trang ngày 20-11-2025 - Ảnh: NGUYỄN HOÀNG
Theo phóng viên TTXVN tại Geneva, phát biểu trong cuộc họp báo ngày 2-12, người phát ngôn Tổ chức Khí tượng thế giới (WMO) Clare Nullis đã công bố thông tin về tình hình mưa lũ ở châu Á thời gian qua.
Theo đó, trên nhiều khu vực ở Đông Nam Á, những trận mưa kỷ lục và lũ lụt do các cơn bão nhiệt đới liên tiếp hoành hành đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người, gây tàn phá cũng như khiến nhiều cộng đồng phải di dời.
Theo bà Clare Nullis, Indonesia, Philippines, Sri Lanka, Thái Lan và Việt Nam nằm trong số những quốc gia bị ảnh hưởng nặng nề nhất. Bà nói: "Vấn đề xảy ra khi lượng mưa liên quan đến gió mùa kết hợp với hoạt động của xoáy thuận nhiệt đới. Châu Á đang rất dễ tổn thương trước mưa lũ".
Liên quan tới Việt Nam, bà Nullis cho biết quốc gia Đông Nam Á này đã "chịu tác động nghiêm trọng trong nhiều tuần" và vẫn phải đối diện với nguy cơ có "những trận mưa lớn nữa".
"Những trận mưa lớn bất thường trong vài tuần qua đã gây ngập lụt các di tích lịch sử, các khu du lịch nổi tiếng và gây ra thiệt hại nặng nề ở Việt Nam", bà nói.
Tháng 10 vừa qua, một trạm khí tượng ở miền Trung của Việt Nam đã ghi nhận lượng mưa kỷ lục trên cả nước trong 24 giờ là 1.739mm, và theo bà Nullis, đây là con số "thực sự khủng khiếp". Bà cho biết thêm: "Đây là tổng lượng mưa trong 24 giờ cao thứ hai được biết đến trên thế giới".
Hiện số liệu mới này đang được ủy ban đánh giá cực đoan của WMO xem xét. Theo WMO, lượng mưa trên 1.700mm sẽ lập kỷ lục cho khu vực Bắc Bán cầu và châu Á.
Bình luận về cường độ của các hiện tượng thời tiết tàn khốc thời gian qua, quan chức của WMO giải thích rằng nhiệt độ tăng cao "làm tăng nguy cơ tiềm ẩn của các trận mưa cực đoan hơn vì bầu khí quyển ấm hơn giữ nhiều độ ẩm hơn". Bà Nullis đánh giá: "Đó là quy luật vật lý… chúng ta đang chứng kiến lượng mưa cực đoan hơn và sẽ tiếp tục như vậy trong tương lai".
UNICEF: 275.000 trẻ em Sri Lanka cần cứu trợ khẩn cấp sau bão Ditwah
Cũng trong cuộc họp báo ở Geneva, ông Ricardo Pires - người phát ngôn của Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) - đã đề cập tới các hoạt động hỗ trợ nhân đạo tại những khu vực bị ảnh hưởng bởi mưa lũ ở châu Á.
Cụ thể, ông thông tin về tình hình tại Sri Lanka, nơi bão Ditwah đổ bộ vào nước này hồi tuần trước, ảnh hưởng đến khoảng 1,4 triệu người, trong đó có 275.000 trẻ em.
Ông Ricardo Pires cho biết: "Do thông tin liên lạc bị gián đoạn và các tuyến đường bị ảnh hưởng, số trẻ em thực sự bị ảnh hưởng có thể còn cao hơn nữa.
Nhà cửa bị cuốn trôi, toàn bộ cộng đồng bị cô lập, và các dịch vụ thiết yếu mà trẻ em cần, chẳng hạn như nước sạch, chăm sóc sức khỏe và trường học, đã bị gián đoạn nghiêm trọng.
Nhu cầu hiện nay vượt xa các nguồn lực hiện có ở Sri Lanka. Do đó, chúng tôi đưa ra lời kêu gọi bổ sung nguồn tài trợ nhân đạo và hỗ trợ cho những người dễ bị tổn thương nhất".
Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul thừa nhận loạt sai sót trong ứng phó trước đợt lũ lịch sử khi số người thiệt mạng đã tăng lên 145.
Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul (ở giữa) đến khu vực Hat Yai sau trận lũ lịch sử - Ảnh: NATION
Theo báo Nation ngày 28-11, Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul đã công khai thừa nhận những sai sót của chính phủ trong xử lý khủng hoảng lũ lụt nghiêm trọng ở miền nam, đồng thời gửi lời xin lỗi đến người dân bị ảnh hưởng nặng nề bởi thảm họa.
Phát biểu tại Bệnh viện Songklanagarind ở thành phố Hat Yai (tỉnh Songkhla), khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất trong trận lũ vừa qua, ông cho biết chính phủ "đã không làm đủ tốt" và sẽ đẩy nhanh nỗ lực khắc phục hậu quả.
Ông Anutin nhấn mạnh ưu tiên hiện nay là hỗ trợ người dân trở về nhà ngay khi nước rút, đồng thời tổ chức thu gom, vệ sinh và sửa chữa những ngôi nhà còn có thể phục hồi.
Đối với các trường hợp thiệt mạng, Thủ tướng thông báo chính phủ sẽ hỗ trợ 2 triệu baht (khoảng 62.000 USD) tiền mai táng cho mỗi gia đình và đảm bảo sớm bàn giao thi thể cho thân nhân.
Trả lời câu hỏi về số người chết do lũ, ông Anutin khẳng định: "Tất cả nạn nhân đều thiệt mạng vì lũ. Nếu được chăm sóc y tế trong điều kiện bình thường, có thể họ đã không mất mạng. Tôi rất tiếc và xin chịu hoàn toàn trách nhiệm. Không cần phân bua nguyên nhân".
Khi được hỏi về việc đình chỉ quan chức quận Hat Yai, ông nói rõ: "Không ai phải chịu trách nhiệm ngoài tôi. Tôi là người chịu trách nhiệm trước toàn bộ tình hình này".
Ông Anutin cho biết ông đã gặp Thị trưởng Hat Yai Narongporn Na Phatthalung để giải tỏa hiểu lầm sau thông tin người này bị mắc kẹt tại trụ sở khi nước dâng. "Lúc này, chúng ta cần hợp tác chứ không phải đổ lỗi", ông nói.
Trong quá trình thị sát khu vực lũ bằng xe quân sự, Thủ tướng bị một người dân chạy xe máy theo đoàn chất vấn và yêu cầu ông xuống xe để trực tiếp đi bộ qua vùng bị tàn phá. Ông Anutin thừa nhận sự bức xúc của người dân và nói: "Đây là sai sót trong lúc khủng hoảng. Chính phủ xin lỗi vì đã khiến mọi người phải rời bỏ nhà cửa và sống trong hoàn cảnh này".
Ông nhấn mạnh rằng bên cạnh việc nhận lỗi, điều quan trọng hơn là không để xảy ra sai sót mới và phải nhanh chóng đưa cuộc sống của người dân trở lại bình thường.
Theo Trung tâm Ứng phó khủng hoảng lũ lụt khẩn cấp Thái Lan, tổng số người thiệt mạng trong đợt lũ miền nam đã tăng lên 145 người tính đến ngày 27-11.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa có công văn gửi Bộ Công Thương góp ý dự thảo quy trình vận hành hồ thủy điện Sơn La.
Hồ thủy điện Sơn La trong một lần vận hành xả đáy - Ảnh: Công ty Thủy điện Sơn La
Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa có công văn gửi Bộ Công Thương góp ý dự thảo quy trình vận hành hồ thủy điện Sơn La.
Theo đó, qua nghiên cứu dự thảo, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị Bộ Công Thương chỉ đạo EVN rà soát tổng thể nội dung dự thảo quy trình đảm bảo phù hợp với các quy định của quy trình vận hành liên hồ chứa trên lưu vực sông Hồng của Thủ tướng và các quy định của pháp luật có liên quan về tài nguyên nước, phòng chống thiên tai, thủy lợi, khí tượng thủy văn...
Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng nhấn mạnh trong những năm gần đây, tình hình mưa lũ có xu hướng diễn biến bất thường, cực đoan, khó dự báo, trên nhiều lưu vực hồ chứa đã xảy ra các trận lũ lớn bất thường vượt lũ lịch sử, vượt lũ thiết kế, vượt lũ kiểm tra gây mất an toàn cho công trình, nguy cơ đe dọa nghiêm trọng đến an toàn hạ du.
"Do vậy, bên cạnh việc xem xét, tính toán kiểm tra các đặc trưng lũ thiết kế, lũ kiểm tra của công trình cần nghiên cứu bổ sung các phương án vận hành phù hợp với tình hình diễn biến mưa lũ bất thường, đặc biệt đối với các trường hợp lũ vượt tần suất lũ kiểm tra về hồ chứa Sơn La.
Đồng thời bổ sung các quy định tương ứng để chủ động ứng phó trong trường hợp xảy ra các trận lũ đặc biệt lớn, lũ bất thường" - Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị.
Đối với việc vận hành hồ chứa thủy điện tham gia cắt/giảm lũ cho hạ du và phát điện, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị nghiên cứu, bổ sung quy định thẩm quyền quyết định vận hành cắt, giảm lũ hoặc xả nước để duy trì mực nước trước lũ của giám đốc Công ty Thủy điện Sơn La gắn với phân loại lũ và ứng với điều kiện lũ ở hạ du nhỏ hơn so với quy định của quy trình vận hành liên hồ chứa để làm căn cứ vận hành hồ.
Đối với các trường hợp vận hành thuộc thẩm quyền của Trưởng Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia/Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường, đề nghị chỉ dẫn chiếu quy định trong Quy trình vận hành liên hồ chứa trên lưu vực sông Hồng.
Đồng thời nghiên cứu, bổ sung quy định nội dung chính của lệnh vận hành do chủ hồ ban hành và trách nhiệm trong việc cung cấp, báo cáo các thông tin, số liệu vận hành đến các cơ quan, đơn vị có liên quan.
Đối với việc vận hành phát điện, xả nước trong mùa kiệt (quy định tại khoản 2, điều 20 của dự thảo), Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho rằng chưa đủ, chỉ phù hợp với các trận lũ nhỏ và vừa trong mùa kiệt, cần bổ sung quy định cho những trận lũ bất thường với cường suất lớn hơn.
Vận hành hồ chứa thủy điện khi xảy ra hạn hán, thiếu nước, ô nhiễm nguồn nước (điều 22 của dự thảo) cần rà soát, chỉnh sửa quy định vận hành hồ chứa khi có dự báo hoặc xảy ra hạn hán, thiếu nước để bảo đảm phù hợp với quy định về quy trình vận hành hồ chứa trên lưu vực sông Hồng của Thủ tướng và quy định của Luật Tài nguyên nước, Luật Thủy lợi.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng đề nghị sửa khoản 12 (điều 25 của dự thảo) thành "Duy trì vận hành ổn định hệ thống camera giám sát, thiết bị quan trắc mực nước, hệ thống truyền dẫn thông tin dữ liệu trực tuyến… truyền tín hiệu hình ảnh về Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công Thương và Cục Điện lực, Cục Quản lý tài nguyên nước, Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh Sơn La, EVN".
Nhà máy thủy điện Sơn La có công suất 2.400MW với 6 tổ máy, hiện là một trong hai nhà máy thủy điện lớn nhất Việt Nam (nhà máy thủy điện Hòa Bình sau khi mở rộng cũng có công suất 2.400MW).
Diện tích lưu vực hồ thủy điện Sơn La khoảng 43.760km², dung tích hồ chứa khoảng 9,26 tỉ m³, mực nước dâng bình thường là 215m, mực nước chết là 175m, mực nước gia cường khoảng 217m.
Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với các cơ quan, địa phương đánh giá nguyên nhân ngập lụt và rà soát việc quản lý, vận hành hồ đập thủy lợi, thủy điện để bảo đảm quản lý an toàn, vận hành chủ động, hiệu quả.
Còn lại 19 hồ thủy lợi thuộc quản lý của Công ty TNHH MTV Khai thác công trình Thủy lợi Khánh Hòa, do ông Nguyễn Thái Hùng làm giám đốc.
Phóng viên Tuổi Trẻ đã hỏi ông Nguyễn Thái Hùng, trong các hồ chứa nước trên, những hồ nào khi xả thì nước sẽ đổ về các khu vực thuộc Diên Khánh, Nha Trang và có thể góp phần gây ngập lụt khi mưa lũ lớn tại các khu vực đó.
Về việc xả nước điều tiết, đón lũ, theo thông báo của công ty, từ ngày 24 đến 28-11 hồ Suối Dầu xả nước điều tiết với lưu lượng 30 - 80m3/s (chủ yếu xả nước lưu lượng lớn ban ngày, giảm xả vào ban đêm).
Theo thông báo của Công ty TNHH MTV Khai thác công trình Thủy lợi Khánh Hòa, việc xả nước điều tiết hồ Suối Dầu, kết hợp với mưa trên lưu vực và triều cường có thể gây ngập cục bộ tại một số vùng trũng thuộc các xã Suối Dầu, Cam Lâm, Suối Hiệp, Diên Lạc, Diên Khánh và các khu vực ven sông Cái Nha Trang, thuộc các phường Tây Nha Trang và Bắc Nha Trang.
Khi có mưa lũ, theo quy trình vận hành đã được tỉnh phê duyệt, chủ hồ phải thực hiện xả nước điều tiết để tránh nguy cơ vỡ hồ, đập (sẽ thành tai họa nguy hiểm lớn hơn).
Lượng nước xả lũ từ các hồ Suối Dầu, Am Chúa khi đó, ông Hùng giải thích là "giống như giọt nước tràn ly", kết hợp với lượng nước lũ đã đến các mức báo động trên sông Cái Nha Trang, góp phần gây ra lũ ngập.
Nước lũ gặp khi triều cường lớn lại không thể thoát mạnh, thoát nhanh ra biển nên lại càng gây ngập hơn các khu vực liên quan tại Nha Trang, Diên Khánh.
Ngoài ra theo ông Nguyễn Thái Hùng, việc quy hoạch, cho thực hiện nhiều dự án bằng cách đào núi, lấp sông, lấp ruộng, phá suối… để xây dựng các công trình, các khu đô thị cũng làm biến đổi, mất đi các dòng chảy tự nhiên đã hình thành, ổn định nhiều đời; mất các khu vực chứa nước như hồ điều tiết tự nhiên xưa kia… nên cũng là nguyên nhân góp phần gây ra lũ lụt, ngập nước.
Gần đây, có thêm đường cao tốc "như con đê chắn ngang kéo dài" ở các vùng phía tây, trên cao. Trong khi nhiều cống thoát nước của đường này cách xa nhau, không thể đảm nhận thoát nước hoàn toàn cho các vùng liên quan… nên cũng làm thay đổi, góp phần ứ, ngập nước một số nơi khi mưa lũ lớn vừa qua…
Chỉ 1 trong 20 hồ tại tỉnh Khánh Hòa cũ có còi báo động xả lũ cho dân biết
Về giám sát việc xả nước điều tiết các hồ tại bắc Khánh Hòa, theo ông Nguyễn Thái Hùng, đến nay các hồ lớn (trên 10 triệu m3) và nhiều hồ trung bình (từ 1-10 triệu m3) do công ty quản lý đều đã được lắp camera giám sát.
Tuy nhiên ông Hùng cũng thừa nhận, hệ thống camera giám sát của các hồ chứa đó cũng chỉ "giám sát được việc xả nước ở mức độ có xả hay không, xả nhiều hay ít, chứ chưa thể ghi nhận được chính xác lượng nước xả khỏi hồ, qua tràn là bao nhiêu m3/s".
Còn về hệ thống cảnh báo lũ cho dân khi các hồ xả nước, theo ông Hùng, cho đến nay trong tất cả 19 hồ của công ty quản lý chỉ có duy nhất 1 hồ Hoa Sơn (tại Vạn Ninh cũ) là đã lắp đặt được tháp báo lũ để hú còi cảnh báo khi xả nước cho cư dân tại khu vực Tu Bông. Nhưng đó chỉ là tháp báo lũ ở dạng còn thủ công, cần thao tác trực tiếp chứ chưa thể ghi nhận, cảnh báo tự động hoàn toàn.
Trong khi đó, việc quy hoạch cho chuyển đất nông nghiệp thành đất ở, đất thương mại dịch vụ…, biến ruộng đồng thành các dự án khu đô thị trên nhiều địa bàn tiêu tưới nước theo thiết kế của các hồ thủy lợi, làm giảm diện tích phải nộp thủy lợi phí.
Đồng thời, theo ông Hùng, phí thủy lợi trong mười mấy năm qua ở Khánh Hòa không tăng, nên công ty không thể có đủ nguồn thu để đầu tư, trang bị hệ thống tháp báo lũ hiện đại cho các hồ chứa nước, để báo lũ kịp thời cho cư dân các vùng liên quan như đã kể trên.
