Dư luận đang hướng sự quan tâm đến đề xuất sửa đổi, bổ sung một số điều khoản trong nghị định 168. Trong đó khá nhiều ý kiến đồng tình, ủng hộ.
Xử phạt vi phạm giao thông tại Hà Nội - Ảnh: H.QUANG
Nhiều đề xuất được đông đảo bạn đọc quan tâm như tăng thẩm quyền xử phạt cho người đang thi hành công vụ lên 7,5 triệu đồng, thay vì chỉ 500.000 đồng như hiện nay.
Song song đó, thẩm quyền xử phạt của thủ trưởng đơn vị các cấp, ngành cũng tăng lên đáng kể, tương xứng với chức trách, nhiệm vụ và cũng tương xứng với tính chất hành vi vi phạm, cùng giá trị phương tiện do người vi phạm điều khiển.
Trước đây, người vi phạm phải mất thêm thời gian trực tiếp đến trụ sở, nhận quyết định xử phạt, thực hiện nghĩa vụ nộp phạt rồi mới được nhận lại phương tiện bị tạm giữ. Việc này gây nên sự lãng phí thời gian cho cả người dân lẫn cán bộ, tốn thêm chi phí thuê và vận hành các kho bãi lưu giữ phương tiện.
Đề xuất tăng thẩm quyền xử phạt của cán bộ đang thi hành nhiệm vụ, gấp 15 lần so với trước, sẽ giúp giải quyết tồn tại này. Rút ngắn thời gian xử lý vi phạm, tiện lợi cho người dân và cơ quan chấp pháp.
Hành vi vi phạm nồng độ cồn của tài xế xe ô tô ở mức thấp nhất hoặc người điều khiển xe gắn máy ở mức thấp và trung bình, được xử lý nhanh chóng theo diện này sẽ tiết kiệm thời gian, công sức và tiền bạc.
Cũng đừng nên "lăn tăn" với chuyện tăng thẩm quyền xử phạt có làm tăng tiêu cực? Hoặc xuất hiện các thỏa thuận "cưa đôi" mức phạt. Điều này giờ đây không có chỗ tồn tại. Lý do chính là lực lượng chức năng đều gắn camera trước ngực hoặc trên mũ bảo hiểm.
Hơn một năm thực hiện nghị định 168 đã thấy nhiều chuyển biến tích cực. Tai nạn giao thông giảm trên cả ba tiêu chí. Tình trạng "ma men" lái xe trên toàn quốc cũng giảm theo. Phạt "nóng" kết hợp với phạt nguội có tác dụng như "song kiếm hợp bích".
Sau cùng, tinh thần thượng tôn pháp luật mới đóng vai trò quyết định. Đi đúng luật, chấp hành nghiêm các quy tắc an toàn khi tham gia giao thông, thì dù tăng hay giảm tiền phạt, nâng cao hay hạ thấp thẩm quyền xử lý cũng không thành vấn đề phải bận tâm.
Điều mong muốn nhất nằm ở yếu tố mỗi người dân đều có ý thức tự giác, thể hiện tốt văn hóa giao thông.
Cơ quan soạn thảo đề xuất sửa đổi, bổ sung phân định thẩm quyền cho cảnh sát giao thông về xử phạt vi phạm liên quan đến sát hạch giấy phép lái xe để phù hợp với việc Bộ Công an đã tiếp nhận nhiệm vụ quản lý trong lĩnh vực này.
Cảnh sát giao thông sử dụng thiết bị nghiệp vụ ghi lại hành vi của tài xế vi phạm - Ảnh: HỒNG QUANG
Tại tờ trình gửi Chính phủ về việc sửa đổi Nghị định 168/2024, Bộ Công an nêu các nội dung cơ bản được điều chỉnh, bổ sung.
Nhiều vi phạm liên quan xe kinh doanh vận tải bị xử lý
Theo đó, dự thảo này sửa đổi, bổ sung các hành vi vi phạm để phù hợp với Điều 7 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 Luật có liên quan đến an ninh, trật tự.
Cụ thể, người lái xe kinh doanh vận tải, xe vận tải nội bộ, đơn vị kinh doanh vận tải, chủ phương tiện vi phạm quy định về lắp đặt thiết bị giám sát hành trình, thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái xe, thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách; làm sai lệch dữ liệu của thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách; các hành vi vi phạm liên quan đến thời gian lái xe liên tục của người lái xe kinh doanh vận tải, xe vận tải nội bộ; bỏ xử phạt người lái xe kinh doanh vận tải vi phạm quy định về sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ em.
Nghị định mới cũng sửa đổi, bổ sung một số hành vi vi phạm về xe kinh doanh vận tải để phù hợp với pháp luật về kinh doanh vận tải đường bộ.
Một số hành vi như: lái xe ô tô không kinh doanh vận tải hành khách nhưng chở người có thu tiền hoặc ký hợp đồng, nhận đặt chỗ để chở người trên xe; điều khiển xe ô tô không kinh doanh vận tải hàng hóa nhưng chở hàng hóa trên xe có thu tiền.
Sử dụng xe kinh doanh vận tải hành khách theo hợp đồng mà xác nhận đặt chỗ cho từng hành khách đi xe ngoài hợp đồng đã ký kết hoặc bán vé, thu tiền ngoài hợp đồng đã ký kết, ấn định hành trình, lịch trình cố định để phục vụ cho nhiều hành khách hoặc nhiều người thuê vận tải khác nhau.
Cảnh sát giao thông xử phạt sai phạm trong sát hạch bằng lái
Cơ quan soạn thảo cũng mô tả lại một số hành vi vi phạm để đảm bảo quy định toàn diện, khái quát, thống nhất trong tổ chức thực hiện, phù hợp với quy định của pháp luật về vận tải đường bộ: chở hàng vượt phía trước, phía sau thùng xe (kể cả rơ moóc và sơ mi rơ moóc) trên 10% chiều dài toàn bộ của xe theo thiết kế được ghi trong giấy chứng nhận kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường.
Chở thiết bị có hình dạng như container (không phải container) vượt quá kích thước ghi trong giấy chứng nhận kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường của rơ moóc, sơ mi rơ moóc; chở hàng không đúng với thông tin ghi trong giấy chứng nhận kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường của rơ moóc, sơ mi rơ moóc; điều khiển xe không được dán tem kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường hoặc được dán tem kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường nhưng không đúng quy định (kể cả rơ moóc và sơ mi rơ moóc).
Đồng thời, các hành vi liên quan đến biển số xe cũng được sửa đổi thành: sử dụng chất liệu, vật liệu, thiết bị làm thay đổi tính năng nhận biết thông tin của biển số xe; vận chuyển hàng trên xe không chằng buộc hoặc có chằng buộc nhưng không bảo đảm an toàn, vận chuyển hàng rời, vật liệu xây dựng trên xe mà xe không có hoặc không có đủ thành thùng.
Cảnh sát giao thông sẽ được bổ sung thẩm quyền về xử phạt vi phạm liên quan đến sát hạch giấy phép lái xe - Ảnh: THIÊN KHÔI
Cơ quan soạn thảo cũng đề xuất sửa đổi, bổ sung phân định thẩm quyền cho cảnh sát giao thông về xử phạt vi phạm liên quan đến sát hạch giấy phép lái xe để phù hợp với việc Bộ Công an đã tiếp nhận nhiệm vụ quản lý trong lĩnh vực này từ Bộ Giao thông vận tải (nay là Bộ Xây dựng).
Các vi phạm dự kiến được cảnh sát giao thông xử phạt gồm: tự ý thay đổi hoặc sử dụng phần mềm sát hạch, thiết bị chấm điểm, xe sát hạch; sử dụng máy tính trong phòng sát hạch lý thuyết kết nối với đường truyền ra ngoài phòng thi trái quy định; cố tình để phương tiện, trang thiết bị chấm điểm hoạt động không chính xác trong kỳ sát hạch; để các dấu hiệu, ký hiệu trái quy định trên sân sát hạch, xe sát hạch trong kỳ sát hạch,…
Dự thảo đồng thời sửa đổi, bổ sung các quy định về thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính đối với một số chức danh, đảm bảo phù hợp với Nghị định 189/2025 về thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính.
Cơ quan soạn thảo đề xuất mức phạt 12-14 triệu đồng đối với người lái ô tô không kinh doanh vận tải hành khách nhưng vẫn chở người có thu tiền hoặc ký hợp đồng, nhận đặt chỗ để chở người trên xe; kèm theo mức trừ 6 điểm bằng lái.
Bộ Công an đang lấy ý kiến về việc sửa đổi, bổ sung nghị định 168 (năm 2024) về xử phạt vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông trong lĩnh vực giao thông đường bộ; trừ điểm, phục hồi điểm giấy phép lái xe.
Dự thảo Nghị định đề xuất sửa đổi, bổ sung nhiều điều khoản để siết chặt hoạt động quản lý ô tô kinh doanh vận tải. Trong ảnh: Đội Cảnh sát giao thông Rạch Chiếc (TP.HCM) xử lý các xe khách vi phạm đón trả khách không đúng nơi quy định - Ảnh: MINH HÒA
Dự thảo tập trung sửa đổi, bổ sung xử phạt nhiều nhóm hành vi, trong đó thẩm quyền xử phạt cũng có sự điều chỉnh mạnh mẽ so với quy định hiện hành.
Trật tự, an toàn giao thông đường bộ vẫn diễn biến phức tạp
Theo Bộ Công an, sau hơn một năm triển khai nghị định số 168/2024, về cơ bản đã đáp ứng được yêu cầu tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước, kết quả xử lý các hành vi vi phạm tăng, tai nạn giao thông đã giảm rõ rệt.
Tuy nhiên, Bộ Công an đánh giá tình hình trật tự, an toàn giao thông đường bộ vẫn diễn biến phức tạp. Cơ quan này nêu bật tình trạng xe không đăng ký kinh doanh vận tải nhưng vẫn chở khách, chở hàng hóa để thu tiền, xe kinh doanh vận tải hoạt động "trá hình".
Điều này gây thiếu công bằng và minh bạch trong hoạt động kinh doanh vận tải và gây thất thu thuế cho ngân sách. Đồng thời, hành vi này còn nhằm trốn tránh hoạt động quản lý nhà nước về vận tải đường bộ.
Ngoài ra, xe container phi tiêu chuẩn, xe chở thùng để chứa hàng trên rơ mooc, sơ mi rơ mooc có kích thước vượt quá chiều dài, chiều cao nhưng chưa có chế tài xử phạt.
Một yếu tố khác được nêu là từ ngày 1-3-2025, Bộ Công an đã tiếp nhận nhiệm vụ quản lý nhà nước về quản lý, sát hạch và cấp giấy phép lái xe từ Bộ Giao thông vận tải (nay là Bộ Xây dựng); tuy nhiên thực tế lực lượng cảnh sát giao thông chưa xử phạt các hành vi vi phạm liên quan đến sát hạch lái xe vì chưa được phân định thẩm quyền đối với hành vi cụ thể.
Xuất phát từ những lý do trên, Bộ Công an cho rằng việc nghiên cứu sửa đổi, bổ sung một số điều của nghị định 168 là hết sức cần thiết. Nói thêm về mục đích sửa đổi nghị định 168, Bộ Công an cho biết việc này nhằm bảo đảm sự đầy đủ, toàn diện, thống nhất trong hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về xử lý vi phạm hành chính, trật tự, an toàn giao thông đường bộ.
"Việc xây dựng nghị định hướng tới siết chặt kỷ cương trong chấp hành các quy định pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ, nhất là đối với tổ chức, cá nhân và người điều khiển xe kinh doanh vận tải", theo Bộ Công an.
Cảnh sát giao thông lập biên bản một lái xe vi phạm - Ảnh: HỒNG QUANG
Cảnh sát được xử phạt tại chỗ tới 7,5 triệu đồng, gấp 15 lần hiện nay
Nghị định đề xuất chiến sĩ Công an nhân dân đang thi hành công vụ có quyền: xử phạt đến 7,5 triệu đồng (thay vì mức 500.000 đồng hiện nay) - gấp 15 lần. Đồng thời có quyền tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm trị giá không quá 15 triệu đồng.
Thủ trưởng đơn vị cảnh sát cơ động cấp đại đội có quyền phạt tiền đến 15 triệu đồng (gấp 10 lần hiện nay là mức 1,5 triệu đồng). Đồng thời có quyền tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm trị giá không quá 30 triệu đồng.
Trưởng đồn công an, thủ trưởng đơn vị cảnh sát cơ động cấp tiểu đoàn, trưởng trạm, đội trưởng có quyền phạt tiền đến 22,5 triệu đồng (gấp 9 lần hiện nay là mức 2,5 triệu đồng); tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn. Đồng thời có quyền tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm có giá trị không quá 45 triệu đồng.
Trưởng công an cấp xã có quyền phạt tiền đến 37,5 triệu đồng (gấp 15 lần hiện nay là mức 2,5 triệu đồng). Đồng thời cấp này còn có quyền tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn...
Ngoài ra trong tờ trình gửi Chính phủ, Bộ Công an cũng đề xuất sửa đổi, bổ sung phân định thẩm quyền cho cảnh sát giao thông về xử phạt các hành vi vi phạm liên quan đến sát hạch giấy phép lái xe.
Không phát sinh thêm nguồn nhân lực
Cơ quan soạn thảo đồng thời khẳng định những quy định trong dự thảo mới về cơ bản không làm phát sinh thêm yêu cầu nguồn nhân lực để thực hiện; có thể tiếp tục sử dụng và duy trì bộ máy tổ chức tại cơ quan của người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông đường bộ để thực hiện.
Nếu được thông qua, nghị định mới sẽ có hiệu lực từ 1-7. Một số quy định đặc thù khác sẽ có hiệu lực sau đó vào ngày 1-1-2028 và 1-1-2029. Trường hợp vi phạm xảy ra và kết thúc trước ngày nghị định này có hiệu lực thi hành, sau đó mới bị phát hiện hoặc đang xem xét giải quyết thì áp dụng nghị định đang có hiệu lực tại thời điểm thực hiện hành vi vi phạm để xử phạt.
Trẻ em ngồi trên xe đang chạy cần thắt dây an toàn - Ảnh minh họa: T.T.D.
Xe kinh doanh vận tải không phải lắp thiết bị an toàn cho trẻ em
Tại bản dự thảo mới nhất đang được lấy ý kiến đến hết 19-4, Bộ Công an đề xuất mức phạt 800.000 đồng đến 1 triệu đồng được áp dụng với hành vi chở trẻ em dưới 10 tuổi và chiều cao dưới 1,35m trên ô tô ngồi cùng hàng ghế với người lái xe (trừ loại ô tô chỉ có một hàng ghế) hoặc không sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em theo quy định. Tuy nhiên quy định mới bổ sung yếu tố trừ xe kinh doanh vận tải.
Đối với hình thức xử phạt vi phạm hành chính, biện pháp khắc phục hậu quả quy định tại khoản 3 điều 3, cơ quan soạn thảo đề xuất bổ sung hình thức: buộc lắp đặt thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách; buộc cung cấp, cập nhật, truyền dẫn, lưu trữ, quản lý thông tin, dữ liệu từ thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách lắp trên ô tô theo quy định.
Tại khoản 5 điều 20, mức phạt 1 - 2 triệu đồng được áp dụng với hành vi: xe kinh doanh vận tải chở khách không lắp thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái hoặc có lắp thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái nhưng không có tác dụng hoặc làm sai lệch dữ liệu của thiết bị. Quy định này trước đây được áp dụng với xe kinh doanh chở khách từ 8 chỗ trở lên, nay áp dụng với xe kinh doanh mọi loại chỗ ngồi.
Trong khi đó, xe kinh doanh chở khách 8 chỗ ngồi trở lên thì được bổ sung thêm yếu tố: không lắp thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách hoặc có lắp thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách nhưng không có tác dụng hoặc làm sai lệch dữ liệu của thiết bị, để áp dụng chung mức phạt trên.
Xe ghép sẽ bị phạt nặng?
Cơ quan soạn thảo đề xuất mức phạt 12 - 14 triệu đồng đối với người lái ô tô không kinh doanh vận tải hành khách, nhưng vẫn chở người có thu tiền hoặc ký hợp đồng, nhận đặt chỗ để chở người trên xe. Kèm theo mức trừ 6 điểm bằng lái. Các quy định về hợp đồng vận tải tại điều 20 cũng được quy định chặt chẽ hơn.
Bộ Công an cũng đề xuất phạt tiền 5 - 10 triệu đồng đối với một trong các hành vi sau: lái ô tô cứu hộ chở xe được cứu hộ mà vượt quá khối lượng cho phép chuyên chở của xe cứu hộ; kéo theo xe được cứu hộ mà vượt quá khối lượng cho phép kéo theo của xe cứu hộ được ghi trong giấy đăng kiểm. Lái ô tô cứu hộ chở hoặc kéo theo xe mà xe được chở hoặc kéo theo không phải là xe bị hư hỏng, bị sự cố. Ngoài phạt tiền, tài xế còn bị trừ 2 điểm bằng lái.
Cơ quan soạn thảo cũng bổ sung hàng loạt vi phạm bị xử phạt liên quan xe vận tải nội bộ.
Trong thời gian thực hiện nghị định 168, lực lượng có thẩm quyền đã lập biên bản xử lý hơn 3,3 triệu trường hợp vi phạm; phạt tiền trên 6.727 tỉ đồng. Trong đó:
* 634.556 trường hợp vi phạm nồng độ cồn (16,65%).
* 37.931 trường hợp chở hàng quá tải trọng (1%).
* 786.484 trường hợp vi phạm quy định về tốc độ (20,63%).
* 57.041 trường hợp không chấp hành hiệu lệnh của đèn tín hiệu giao thông, hiệu lệnh của người kiểm soát giao thông (1,5%).
* 178.295 trường hợp đi không đúng làn đường, phần đường (4,68%).
* 147.289 trường hợp học sinh vi phạm (4,43%).
Cùng thời điểm trên, xảy ra:
* 18.447 vụ tai nạn giao thông (giảm 5.293 vụ so với cùng kỳ).
* 10.379 người chết (giảm 708 người).
* 12.282 người bị thương (giảm 5.257 người).
Nguyên nhân gây tai nạn: lái xe không chú ý quan sát (21,06%), đi không đúng làn đường, chiều đường (11,98%); chuyển hướng sai (9,66%); sử dụng rượu bia, chất kích thích có cồn (8,2%); vượt xe không đúng quy định (3,75%); vi phạm tốc độ (3,13%); không nhường đường (2,9%)...
Nghị định đề xuất chiến sĩ Công an nhân dân đang thi hành công vụ có quyền xử phạt đến 7,5 triệu đồng (thay vì mức 500.000 đồng hiện nay); đồng thời có quyền tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm trị giá không quá 15 triệu đồng.
Cơ quan soạn thảo đề xuất mức phạt 12-14 triệu đồng đối với người lái ô tô không kinh doanh vận tải hành khách nhưng vẫn chở người có thu tiền hoặc ký hợp đồng, nhận đặt chỗ để chở người trên xe; kèm theo mức trừ 6 điểm bằng lái.
Cảnh sát lập biên bản một tài xế vi phạm giao thông - Ảnh: THIÊN KHÔI
Bộ Công an đang lấy ý kiến về việc sửa đổi, bổ sung Nghị định 168 (năm 2024) về xử phạt vi phạm trật tự an toàn giao thông đường bộ.
Nếu được thông qua, Nghị định mới sẽ có hiệu lực từ 1-7. Một số quy định đặc thù khác sẽ có hiệu lực sau đó vào ngày 1-1-2028 và 1-1-2029.
Xe kinh doanh vận tải không phải lắp thiết bị an toàn cho trẻ em
Tại bản dự thảo mới nhất đang được lấy ý kiến đến hết 19-4, Bộ Công an đề xuất sửa đổi khoản 3 Điều 6.
Theo đó mức phạt 800.000 đồng đến 1 triệu đồng được áp dụng với hành vi chở trẻ em dưới 10 tuổi và chiều cao dưới 1,35m trên xe ô tô ngồi cùng hàng ghế với người lái xe (trừ loại xe ô tô chỉ có một hàng ghế) hoặc không sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em theo quy định. Tuy nhiên quy định mới bổ sung yếu tố trừ xe kinh doanh vận tải.
Đối với hình thức xử phạt vi phạm hành chính, biện pháp khắc phục hậu quả quy định tại khoản 3 Điều 3, cơ quan soạn thảo đề xuất bổ sung hình thức: Buộc lắp đặt thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách; Buộc cung cấp, cập nhật, truyền dẫn, lưu trữ, quản lý thông tin, dữ liệu từ thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách lắp trên xe ô tô theo quy định.
Tại khoản 5 Điều 20, mức phạt 1-2 triệu đồng được áp dụng với hành vi sau:
Xe kinh doanh vận tải chở khách không lắp thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái hoặc có lắp thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái nhưng không có tác dụng hoặc làm sai lệch dữ liệu của thiết bị.
Quy định này trước đây được áp dụng với xe kinh doanh chở khách từ 8 chỗ trở lên, nay áp dụng với xe kinh doanh mọi loại chỗ ngồi.
Trong khi đó, xe kinh doanh chở khách 8 chỗ ngồi trở lên thì được bổ sung thêm yếu tố: không lắp thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách hoặc có lắp thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách nhưng không có tác dụng hoặc làm sai lệch dữ liệu của thiết bị, để áp dụng chung mức phạt trên.
Xe ghép sẽ bị phạt nặng?
Cơ quan soạn thảo đề xuất mức phạt 12-14 triệu đồng đối với người lái ô tô không kinh doanh vận tải hành khách, nhưng vẫn chở người có thu tiền hoặc ký hợp đồng, nhận đặt chỗ để chở người trên xe. Kèm theo mức trừ 6 điểm bằng lái.
Các quy định về hợp đồng vận tải tại Điều 20 cũng được quy định chặt chẽ hơn.
Bộ Công an cũng đề xuất phạt tiền 5-10 triệu đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
Lái xe ô tô cứu hộ chở xe được cứu hộ mà vượt quá khối lượng cho phép chuyên chở của xe cứu hộ; kéo theo xe được cứu hộ mà vượt quá khối lượng cho phép kéo theo của xe cứu hộ được ghi trong giấy đăng kiểm.
Lái xe ô tô cứu hộ chở hoặc kéo theo xe mà xe được chở hoặc kéo theo không phải là xe bị hư hỏng, bị sự cố.
Ngoài phạt tiền, tài xế còn bị trừ 2 điểm bằng lái.
Cơ quan soạn thảo cũng bổ sung hàng loạt vi phạm bị xử phạt liên quan xe vận tải nội bộ.
Trong tờ trình về cơ sở thực tiễn đề xuất điều chỉnh Nghị định 168, bên cạnh những điểm tích cực sau một năm triển khai, Bộ Công an cho biết tình hình trật tự, an toàn giao thông đường bộ vẫn diễn biến phức tạp.
Trong đó đáng chú ý là tình trạng xe không đăng ký kinh doanh vận tải nhưng vẫn chở khách, chở hàng hoạt động "trá hình", gây thiếu công bằng và minh bạch, đồng thời gây thất thu thuế, trốn tránh quản lý.
Trong khi đó, các xe container phi tiêu chuẩn, xe chở thùng để chứa hàng có kích thước vượt quá chiều dài, chiều cao nhưng chưa có chế tài xử phạt...
"Việc bãi bỏ Nghị định 100 không có nghĩa là dừng xử phạt vi phạm giao thông, mà là thực hiện tách bạch, điều chỉnh theo từng lĩnh vực chuyên ngành", theo đại diện Cục Cảnh sát giao thông (Bộ Công an).
Mỗi người cần tự ý thức rằng việc leo lề không phải là đi nhanh mà thực chất là làm chậm cả xã hội, tạo thêm rối loạn, làm mất niềm tin vào trật tự.
Xe máy trên vỉa hè đường Nguyễn Oanh, phường Hạnh Thông - Ảnh: KỲ PHONG
Hằng ngày đi trên nhiều đường ở TP.HCM, tôi thường xuyên chứng kiến cảnh người đi xe máy chen lên lề để đi.
Có lần đang dừng đèn đỏ ở một ngã tư lớn, đèn tín hiệu không cho phép rẽ phải, một người đàn ông phía sau bấm còi inh ỏi, yêu cầu nhường đường. Khi người phụ nữ phía trước vẫn im lặng, anh ta liền buông lời chửi thề.
Chỉ một tình huống nhỏ thôi nhưng đã bộc lộ tâm lý nóng vội, cái cách con người dễ dàng chọn hành vi sai trái để "giành phần thuận tiện" cho mình, bất chấp trật tự và văn hóa chung.
Tình trạng leo lề diễn ra khá phổ biến ở TP.HCM, nhất là tại các đường thường xuyên ùn tắc. Cảnh sát giao thông thời gian qua đã nhiều lần xử phạt, lập biên bản hàng trăm trường hợp vi phạm.
Nghị định 168 quy định rõ: chạy xe máy lên vỉa hè sẽ bị phạt 4-6 triệu đồng, trừ 2 điểm giấy phép lái xe. Dù vậy hành vi này vẫn diễn ra hằng ngày.
Hầu hết người vi phạm đều đưa ra cùng một lý do: "thấy đường đông, leo lề để đi nhanh hơn". Nhưng chính cái "nhanh hơn" đó gieo ra hàng loạt hệ lụy: mất an toàn giao thông, chiếm lối đi của người đi bộ, gây xấu hình ảnh đô thị và tạo ra một tâm lý xã hội buông thả với luật lệ.
Văn hóa giao thông và thói quen xấu
Khi bàn chuyện leo lề, cần nhìn nhận đây không chỉ là vi phạm hành chính đơn thuần mà còn là một vấn đề văn hóa giao thông. Vỉa hè vốn là không gian dành riêng cho người đi bộ.
Khi xe máy tràn lên, người đi bộ buộc phải nép vào, nhiều khi phải băng xuống lòng đường để tránh khiến nguy cơ tai nạn càng cao. Hình ảnh đó làm xấu đi mỹ quan đô thị, tạo nên tình trạng hỗn loạn, thiếu kỷ luật.
Cái gốc nằm ở ý thức: nhiều người chưa thực sự xem việc tuân thủ luật giao thông là trách nhiệm công dân. Họ cho rằng mình chỉ lách vài chục mét thì không có gì nghiêm trọng.
Nhưng trong hàng triệu xe, cái "vài chục mét" đó nhân lên trở thành hỗn loạn. Hơn nữa tâm lý "ai cũng làm" khiến hành vi lan rộng: một người leo lề, người khác thấy vậy cũng làm theo, dần biến thành thói quen xấu khó gỡ.
So sánh với các đô thị văn minh như Singapore hay Tokyo (Nhật Bản) sẽ thấy sự khác biệt rõ rệt. Ở Singapore, vỉa hè được coi là "thánh địa" của người đi bộ, gần như không bao giờ có chuyện xe máy chen vào. Lý do không chỉ vì luật nghiêm, mức phạt nặng mà còn vì văn hóa cộng đồng đã ăn sâu, đi sai luật là tự thấy xấu hổ.
Ở Tokyo, người dân luôn chờ đèn đỏ, chờ dòng xe chậm lại. Họ tin rằng tuân thủ luật là bảo vệ chính mình và tôn trọng người khác.
Trong khi đó, ở TP.HCM, nhiều người lại coi việc chen lấn, leo lề như một "sự khôn khéo" để thoát nhanh. Đó là một khác biệt về văn hóa ứng xử trong giao thông.
Giáo dục văn hóa giao thông phải bắt đầu từ nhà trường và gia đình. Trẻ em cần được dạy rằng vỉa hè là dành cho người đi bộ, là nơi an toàn không được xâm phạm. Khi thói quen đó hình thành từ nhỏ, lớn lên chúng sẽ tự nhiên tuân thủ. Cha mẹ đi đúng luật, con cái sẽ noi theo. Nếu thế hệ trước xem nhẹ quy tắc thì khó đòi hỏi thế hệ sau giữ kỷ luật.
Pháp luật và giải pháp thay đổi thói quen
Thói quen xấu chỉ có thể thay đổi nếu pháp luật được thực thi nghiêm. Thời gian qua các đội cảnh sát giao thông đã tăng cường tuần tra, xử lý hàng trăm trường hợp. Đây là tín hiệu tích cực nhưng cần duy trì thường xuyên, tránh tình trạng "đầu voi đuôi chuột".
Một khi không còn lực lượng kiểm tra, người dân dễ tái phạm. Bên cạnh đó cần công khai hình ảnh xử phạt, truyền thông rộng rãi để tạo hiệu ứng răn đe, giống cách Singapore đã làm: mọi hành vi vi phạm luật giao thông đều có thể bị camera ghi lại và phạt nguội nghiêm khắc.
Xe máy chạy nối đuôi nhau trên vỉa hè đường Trường Chinh, phường Tân Bình - Ảnh: NGỌC KHẢI
Song song với pháp luật, hạ tầng giao thông cũng cần cải thiện. Nhiều vỉa hè quá thấp hoặc thiếu rào chắn khiến xe máy dễ dàng leo lên. Nếu được thiết kế đồng bộ, có dải phân cách mềm, có camera giám sát, thì việc vi phạm sẽ khó diễn ra.
Đồng thời cần giải quyết nguyên nhân gốc là ùn tắc: Có thêm nhiều đường, thêm đường rộng hơn, mở rộng nút thắt cổ chai, điều tiết luồng giao thông hợp lý, phát triển giao thông công cộng để giảm áp lực xe cá nhân. Khi có đường nhiều và thông thoáng hơn, lý do "kẹt xe nên leo lề" sẽ không còn sức thuyết phục.
Tuy nhiên giải pháp quan trọng nhất vẫn là thay đổi thói quen. Mỗi người cần tự ý thức rằng việc leo lề không phải là "đi nhanh" mà thực chất là "làm chậm" cả xã hội. Nó tạo thêm rối loạn, làm mất niềm tin vào trật tự.
Ngược lại chỉ cần mỗi người kiên nhẫn chờ đèn, đi đúng làn, giữ phần đường cho người đi bộ thì dòng xe sẽ bớt căng thẳng và thành phố thêm văn minh.
Chuyện leo lề còn liên quan đến quyền lợi của những người yếu thế trong giao thông: trẻ em, người già, người khuyết tật. Họ vốn chỉ có thể di chuyển an toàn trên vỉa hè, nhưng khi vỉa hè bị chiếm dụng, họ buộc phải xuống lòng đường đầy nguy hiểm.
Xã hội nào để mặc cho hành vi ấy tồn tại chính là xã hội chưa bảo vệ được nhóm yếu thế.
Nhiều người đi xe máy có thói quen rẽ phải khi đèn đỏ, tuy nhiên không phải giao lộ nào cũng cho phép được rẽ. Từ đó nhiều vấn đề đã xảy ra mà người đi đường hay bắt gặp mỗi ngày như là bóp còi inh ỏi xin qua, chạy lên lề hoặc thậm chí là cãi nhau.
Phản ánh đến Tuổi Trẻ Online, một số bạn đọc cho biết trên nhiều tuyến đường tại TP.HCM vẫn có nhiều người đi xe máy chạy xe lên vỉa hè, phớt lờ quy định.
Xe máy trên vỉa hè đường Nguyễn Oanh, phường Hạnh Thông - Ảnh: KỲ PHONG
Đây cũng là vấn đề thời sự được Trung tướng Mai Hoàng - Giám đốc Công an TP.HCM - nêu ra tại Hội nghị Thành ủy TP.HCM lần 4 (mở rộng) vào ngày 15-9. Người đứng đầu Công an TP.HCM cho rằng sau một thời gian, tình trạng xe leo lề lại tái diễn.
Ghi nhận của Tuổi Trẻ Online vào sáng 16-9, trên nhiều tuyến đường tại TP.HCM như đường Tây Thạnh (phường Tây Thạnh), đường Trường Chinh (phường Tân Bình, phường Bảy Hiền), đường Cách Mạng Tháng Tám (phường Bến Thành), đường Lý Thường Kiệt (phường Tân Hòa), đường Nguyễn Oanh (phường Hạnh Thông), đường Phan Văn Trị (phường An Nhơn), đường Nguyễn Xí (phường Thạnh Mỹ Tây) có nhiều xe máy chạy lên vỉa hè.
Có thời điểm khi đường đông xe, nhiều người lái xe máy nối đuôi nhau leo lên vỉa hè. Trong số những người lái xe máy chạy lên vỉa hè có nhiều người mặc trang phục shipper hoặc tài xế xe ôm công nghệ.
Xe máy chạy nối đuôi nhau trên vỉa hè đường Trường Chinh, phường Tân Bình - Ảnh: NGỌC KHẢI
Một số người dân cho biết vào giờ cao điểm thường có nhiều người đi xe máy vô tư chạy lên vỉa hè. Có người dân bày tỏ điều này không chỉ chiếm lối đi của người đi bộ mà còn tiềm ẩn nguy cơ tai nạn, đồng thời có thể gây hư hỏng vỉa hè và gạch lát trên vỉa hè.
"Việc tuân thủ quy định pháp luật về giao thông không chỉ đảm bảo an toàn, giảm thiểu rủi ro tai nạn mà còn thể hiện trách nhiệm cộng đồng, góp phần xây dựng nếp sống văn minh đô thị và môi trường sống an toàn", một người dân chia sẻ.
Theo Nghị định 168, kể từ ngày 1-1-2025, hành vi đi xe máy trên vỉa hè (trừ trường hợp đi xe đi qua vỉa hè để vào nhà, cơ quan, cửa hàng) sẽ bị xử phạt rất nghiêm. Cụ thể người vi phạm sẽ bị phạt tiền từ 4 - 6 triệu đồng. Ngoài việc bị phạt tiền, người lái xe còn bị trừ 2 điểm trên giấy phép lái xe.
Nhiều xe máy nối đuôi nhau trên vỉa hè đường Tây Thạnh, phường Tây Thạnh - Ảnh: NGỌC KHẢI
Xe máy chạy trên vỉa hè đường Trường Chinh, phường Bảy Hiền - Ảnh: NGỌC KHẢI
Nhiều xe máy nối đuôi nhau trên vỉa hè đường Lý Thường Kiệt, phường Tân Hòa - Ảnh: NGỌC KHẢI
Xe máy đi trên vỉa hè đường Cách Mạng Tháng Tám, phường Bến Thành - Ảnh: NGỌC KHẢI
Nhiều xe máy chạy lên vỉa hè gần nhà chờ xe buýt trên đường Phan Văn Trị, phường An Nhơn - Ảnh: KỲ PHONG
Xe máy leo vỉa hè đường Nguyễn Xí (phường Thạnh Mỹ Tây) để rẽ phải - Ảnh: KỲ PHONG
Trong hơn 1 giờ, tổ công tác của Đội cảnh sát giao thông đường bộ số 7 đã xử lý hàng chục tài xế xe máy đi lên vỉa hè, trong đó có nhiều tài xế xe ôm công nghệ.
Đề xuất tăng mức phạt vi phạm giao thông đến 200 triệu đồng là vấn đề mà rất nhiều người dân quan tâm.
Theo bạn đọc Tuổi Trẻ Online, mức xử phạt giao thông hiện đã khá cao không cần tăng nặng thêm. Các đơn vị cần thực hiện giám sát, xử phạt nghiêm lỗi vi phạm kết hợp nâng cấp hạ tầng giao thông - Ảnh: MINH HÒA
Nêu ý kiến thảo luận tại tổ về dự luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xử lý vi phạm hành chính tại Quốc hội chiều 16-5, thiếu tướng Nguyễn Thị Xuân - phó giám đốc Công an tỉnh Đắk Lắk, đề xuất tăng mức phạt vi phạm giao thông đường bộ, đường sắt, đường thủy lên tới 200 triệu đồng.
Mức phạt vi phạm giao thông cần phù hợp với thu nhập?
Trước đề xuất trên, bạn đọc Huy cho rằng tăng mức phạt vi phạm giao thông là cần thiết để răn đe, nâng cao ý thức người dân, đảm bảo an toàn giao thông, giảm ùn tắc hiệu quả.
Nước ta đang áp dụng mức xử phạt hành vi vi phạm giao thông theo nghị định 168 đã hợp lý. Nếu tăng mức phạt lên đến 200 triệu đồng trong khi thu nhập của một số người dân chưa thực sự cao, nên mức phạt này chưa phù hợp với thu nhập.
Việc cần làm trước tiên là phải đầu tư mạnh hơn nữa cho cơ sở hạ tầng giao thông, đưa việc an toàn giao thông vào trong giáo dục tại tất cả các trường học, cấp học.
Đồng tình, bạn đọc Hà Đăng góp ý trường hợp muốn nâng mức xử phạt, các cơ quan chức năng cần dựa trên số liệu thống kê cụ thể để tăng tính thuyết phục.
Trong đó, cần thiết tính toán tăng nặng với những vi phạm mà mức phạt hiện nay chưa đủ răn đe như lấn chiếm lòng đường, vỉa hè để kinh doanh, đậu xe gây tắc đường...
Bạn đọc Alek dẫn chứng những nước có mức phạt vi phạm giao thông rất nặng như Singapore, Thụy Điển, Na Uy... Khi phạt nặng như vậy, các nước này người dân có thu nhập rất cao, các điều luật nhất quán, hạ tầng đồng bộ với hệ thống biển báo hiệu đầy đủ.
Bên cạnh đó, họ kiểm soát giao thông thông minh, hầu hết áp dụng phạt nguội rõ ràng, chính xác. Nhờ đó có những nước như Đức, Hà Lan, Nhật Bản tới nay không cần phạt quá cao mà hiệu quả rất tốt nhờ vào xây dựng hạ tầng, khung pháp lý linh hoạt.
Phạt vi phạm giao thông cần đúng và nghiêm
Bạn đọc Hiệp nhận định: "Luật hiện hành đã đủ răn đe nhưng quan trọng là phải siết thực hiện nghiêm giám sát, xử lý đúng luật, công khai, minh bạch. Luật là do không xử lý triệt để chứ không phải mức phạt không đủ mạnh".
"Đề nghị các đơn vị chức năng hãy tập trung vào cải thiện hạ tầng, biển báo, tuyên truyền giáo dục hành vi hơn là chỉ tăng mức xử phạt bằng tiền", một bạn đọc đề nghị.
Một số bạn đọc khác đồng ý quy định mức xử phạt theo nghị định 168 đã phù hợp. Vấn đề là cần siết chặt hơn nữa quá trình thực hiện quy định, công tác tuần tra, xử phạt đúng và đủ, đảm bảo tính rõ ràng.
Điều này giúp cải thiện dần ý thức người dân, không để xảy ra tình trạng lờn luật, lơ là chấp hành vì nghĩ "đi sai lỗi nhỏ không bị phạt" hoặc "né cảnh sát giao thông thì không bị phạt".
Đối với trường hợp cố tình vi phạm gây đe dọa đến an toàn giao thông thì cần kiên quyết xử lý hình sự.
Đặc biệt công tác tuyên truyền nâng cao ý thức từ ghế nhà trường đến xã hội rất quan trọng. Một số hành vi vi phạm giao thông có thể nghiên cứu phạt thêm lao động công ích để nhớ, tránh tái phạm.
Thí điểm dùng công nghệ ghi nhận, phạt tất cả vi phạm giao thông
TS Thái Thị Tuyết Dung cho rằng mức phạt giao thông hiện nay đã rất cao so với thu nhập người dân. Việc chấp hành của người dân vừa qua là tốt.
Tuy nhiên một số trường hợp, việc tuân thủ luật giao thông vẫn chưa cao. Vì vậy cần xem lại các yếu tố khác như cơ chế bảo đảm tuân thủ (xử phạt nghiêm, công bằng…), hạ tầng giao thông hơn là tăng chế tài.
Rõ ràng vi phạm giao thông là vi phạm phổ biến và công khai nên chúng ta dễ nhìn thấy, còn các vi phạm ẩn khác như an toàn thực phẩm, thuế, môi trường… khả năng vi phạm càng cao nữa, nhưng đôi khi không được các đại biểu kiến nghị.
Do vậy mức cao nhất của chế tài giao thông cần tính toán cho phù hợp với các vi phạm trong lĩnh vực khác, phù hợp với đời sống người dân, bởi lẽ đại đa số người dân đều tham gia giao thông.
Thay vì tăng mức phạt, cơ quan thẩm quyền cần ứng dụng công nghệ để ghi nhận và xử phạt các hành vi vi phạm giao thông ở những tuyến đường có hạ tầng, biển báo giao thông chuẩn chỉnh, ví dụ như cao tốc, đường vành đai hay những tuyến đường trục lớn, mật độ giao thông đông đúc như đường Phạm Văn Đồng, Mai Chí Thọ, Nguyễn Văn Linh...
Người tham gia giao thông ở tâm thế sợ phạt hoặc bị phạt liên tục sẽ thay đổi ý thức và hình thành văn hóa chấp hành nghiêm quy định pháp luật. Việc thí điểm sau đó cần mở rộng dần qua các tuyến đường khác.
Mặt khác chế tài hành chính phải đặt trong mối quan hệ với chế tài hình sự. Hiện nay hình phạt tiền trong luật hình sự áp dụng với nhiều hành vi mức phạt khá thấp.
Trong trường hợp nếu nhìn nhận một số hành vi vi phạm an toàn giao thông có thể gây hại, ảnh hưởng lớn đến sức khỏe, tính mạng, an toàn xã hội, thì có thể nghiên cứu để chuyển các hành vi đó sang chế tài hình sự.
Sau 3 tháng thực thi nghị định 168, số vi phạm giảm 31,9% so với cùng kỳ. Ý thức người dân tăng, nhưng Cục Cảnh sát giao thông cảnh báo thời gian gầy đây đã xuất hiện tình trạng nhờn luật.
Cảnh sát kiểm tra nồng độ cồn một tài xế ở Hà Nội - Ảnh: HỒNG QUANG
Chiều 1-4, Cục Cảnh sát giao thông (Bộ Công an) thông tin về kết quả sau 3 tháng thực hiện nghị định 168/2024 (từ ngày 1-1 đến 31-3).
Theo đó trong quý đầu năm 2025, cảnh sát giao thông toàn quốc đã phát hiện, xử lý 728.818 trường hợp vi phạm trật tự an toàn giao thông. So với cùng kỳ, số vi phạm xử phạt giảm 341.519 trường hợp (-31,9%).
Qua đó, đơn vị chức năng đã tước quyền sử dụng giấy phép lái xe 50.973 trường hợp; 75.202 giấy phép lái xe bị trừ điểm; tạm giữ 203.341 xe cộ các loại.
Một số vi phạm phổ biến trong 3 tháng qua là: vi phạm nồng độ cồn 149.931 trường hợp (giảm 130.340 trường hợp (-46,5%); vi phạm tốc độ 168.598 trường hợp (-35,4%); chở quá số người quy định 5.444 trường hợp (-63,1%); không chấp hành hiệu lệnh tín hiệu đèn giao thông 9.131 trường hợp (-36,6%)…
Cụ thể, toàn quốc xảy ra 4.440 vụ tai nạn giao thông đường bộ, làm chết 2.446 người, bị thương 3.026 người.
So với cùng kỳ năm 2024, số vụ tai nạn giảm 1.821 (-29,09%), giảm 245 người chết (-3,91%), giảm 1.864 người bị thương (-29,77%).
Đánh giá tình hình chấp hành của người dân thời gian qua đã có chuyển biến tích cực, tuy nhiên Cục Cảnh sát giao thông cho hay thời gian gầy đây đã xuất hiện tình trạng "nhờn luật".
"Một bộ phận nhỏ người tham gia giao thông có dấu hiệu không chấp hành quy định, dù đã biết các chế tài xử phạt đã được tăng nặng theo nghị định 168", đại diện đơn vị này cho hay.
Để chấn chỉnh, lực lượng cảnh sát giao thông sẽ tăng cường tuần tra, kiểm soát và xử lý nghiêm các hành vi là nguyên nhân chính gây tai nạn. Việc xử lý vi phạm theo tinh thần "không có vùng cấm, không có ngoại lệ", từ đó tạo lập và hình thành văn hóa tham gia giao thông.
Vi phạm nồng độ cồn mức 0,459mg/l khí thở, nam tài xế cho biết sau trận chơi pickleball, anh được bạn mời 2 cốc bia, dù không uống được nhưng 'khó từ chối'.
Cảnh sát giao thông sẽ tập trung tham mưu, đề xuất với UBND cấp tỉnh chỉ đạo đơn vị chức năng hoàn thiện hạ tầng giao thông. Trong đó sẽ khôi phục, mở rộng hệ thống đồng hồ đếm ngược tín hiệu đèn giao thông.
Người Hà Nội dừng chờ đèn tín hiệu giao thông - Ảnh: HỒNG QUANG
Ngày 14-3, Cục Cảnh sát giao thông (Bộ Công an) thông tin về kết quả sau 2,5 tháng thực hiện nghị định 168.
Cơ quan chức năng đánh giá tình hình trật tự an toàn giao thông có chuyển biến rõ rệt, tai nạn giảm sâu cả 3 tiêu chí so với cùng kỳ và thời gian trước liền kề.
"Việc thực thi Luật Trật tự an toàn giao thông đường bộ và nghị định 168 đã tác động mạnh tới ý thức chấp hành của người tham gia giao thông; bước đầu xây dựng, hình thành văn hóa giao thông, nhất là tại các đô thị lớn" đại diện Cục Cảnh sát giao thông nói.
Thời gian tới lực lượng cảnh sát giao thông sẽ tập trung tham mưu, báo cáo đề xuất với UBND tỉnh, thành phố chỉ đạo đơn vị chức năng rà soát, hoàn thiện hạ tầng giao thông theo thẩm quyền.
Trong đó tập trung rà soát, khắc phục, tổ chức hệ thống báo hiệu đường bộ hợp lý; sửa chữa, khắc phục hệ thống đèn tín hiệu; khôi phục hoặc mở rộng hệ thống đồng hồ đếm ngược tín hiệu đèn; bổ sung biển báo hướng dẫn, kẻ vạch phân chia làn đường, phần đường.
Đồng thời cơ quan chức năng sẽ xử lý trật tự đô thị, lấn chiếm lòng, lề đường, trông giữ xe trái phép gây cản trở, ùn tắc giao thông; tăng cường ứng dụng công nghệ trong công tác, nhất là ứng dụng hệ thống camera giám sát vào phát hiện, xử phạt vi phạm.
Theo thống kê, từ ngày 1-1 đến 14-3 cảnh sát giao thông toàn quốc đã xử lý 587.075 trường hợp vi phạm trật tự an toàn giao thông. Qua đó tước bằng lái 43.195 trường hợp; 58.578 giấy phép lái xe bị trừ điểm; tạm giữ 166.773 xe cộ các loại.
So với cùng kỳ, số vi phạm bị xử phạt giảm 299.111 trường hợp (-38,8%).
Một số lỗi đáng chú ý là: vi phạm nồng độ cồn 121.861 trường hợp (giảm 48,7%); tốc độ 138.725 trường hợp (giảm 35,1%); chở quá tải, quá khổ, cơi nới thành thùng 7.810 trường hợp (giảm 53,7%); chở quá số người quy định 4.527 trường hợp (giảm 62,6%); không chấp hành hiệu lệnh tín hiệu đèn giao thông 7.746 trường hợp (giảm 29%)…
Cụ thể trong thời gian trên, toàn quốc đã xảy ra 3.535 vụ tai nạn giao thông đường bộ, làm chết 1.933 người, bị thương 2.436 người.
So với thời gian trước liền kề, số tai nạn giảm 1.288 vụ (-26,71%), giảm 451 người chết (-18,92%) và giảm 950 nạn nhân bị thương (-28,06%).
Trong khi đó nếu so với cùng kỳ năm 2024, số tai nạn giảm 1.635 vụ (-31,62%), giảm 290 người chết (-13,05%) và giảm 1.621 người bị thương (-39,96%).
Sở Giao thông công chánh TP.HCM đề nghị các đơn vị liên quan báo cáo kết quả rà soát các bất cập về tổ chức giao thông trước ngày 12-3.
Biển cấm rẽ trái trên đường số 9, gần đoạn giao với đường Võ Văn Kiệt (quận 5) bị che khuất tầm nhìn bởi cây xanh - Ảnh: NGỌC KHẢI
Sở Giao thông công chánh TP.HCM vừa có văn bản gửi các trung tâm trực thuộc và các quận, huyện, TP Thủ Đức về rà soát, xử lý tồn tại, bất cập về tổ chức giao thông đường bộ theo yêu cầu của Bộ Xây dựng và Cục Đường bộ Việt Nam.
Theo đó, sở đề nghị các đơn vị, địa phương tiến hành tổng rà soát, kiểm tra hiện trường để kịp thời phát hiện, xử lý các bất cập của hệ thống biển báo, đèn tín hiệu giao thông, cấp phép và bố trí các điểm dừng đậu, trông giữ xe... gây xung đột giao thông.
Trước đó, Bộ Xây dựng đã có công điện gửi các địa phương, đơn vị liên quan về rà soát biển báo để tăng cường công tác đảm bảo trật tự an toàn giao thông đường bộ và triển khai đồng bộ các quy định của pháp luật có hiệu lực từ ngày 1-1-2025.
Đối với các tuyến đường bộ đang khai thác, Cục Đường bộ Việt Nam và sở giao thông vận tải các tỉnh thành tổ chức rà soát, điều chỉnh, bổ sung báo hiệu đường bộ, bảo dưỡng thường xuyên báo hiệu đường bộ trên các tuyến đường đang khai thác.
Đồng thời bảo đảm báo hiệu đường bộ phải được bố trí hợp lý, khoa học, dễ nhận biết và phù hợp với phương án tổ chức giao thông.
Bộ cũng yêu cầu các đơn vị xây dựng kế hoạch thực hiện thay thế báo hiệu trên các tuyến đường bộ đang khai thác theo lộ trình chuyển tiếp được quy định tại Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về biển báo hiệu đường bộ (QCVN 41:2024).
Đối với các dự án đầu tư xây dựng, cải tạo, nâng cấp, mở rộng, sửa chữa đường bộ, các chủ đầu tư dự án tổ chức rà soát thiết kế để điều chỉnh, bổ sung báo hiệu đường bộ cho phù hợp với quy định.
Cục Quản lý đầu tư xây dựng, Cục Đường bộ Việt Nam và các sở giao thông vận tải trong phạm vi được giao quản lý hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc các chủ đầu tư triển khai thực hiện việc thi công lắp đặt báo hiệu đường bộ theo đúng quy định…
Một số ý kiến cho rằng các giao lộ ở TP.HCM đều có thể gắn đèn rẽ phải khi đèn đỏ.
Đèn đỏ tại giao lộ Lê Duẩn - Tôn Đức Thắng (quận 1, TP.HCM) - Ảnh: CHÂU TUẤN
Liên quan vấn đề này, đại diện Sở Giao thông công chánh TP.HCM cho biết chỉ những giao lộ có ùn tắc kéo dài hoặc đặc thù tổ chức giao thông phức tạp mới được xem xét gắn đèn rẽ phải khi đèn đỏ.
Đồng thời ở những khu vực được lắp, nếu không nghiên cứu kỹ lưỡng sẽ gây xung đột với người đi bộ, làm gia tăng nguy cơ tai nạn.
"Việc lắp đặt đèn rẽ phải phải dựa trên khảo sát thực tế, có sự phối hợp giữa Sở Giao thông công chánh TP.HCM và lực lượng cảnh sát giao thông. Không thể cứ muốn là lắp ngay được, mà phải có đánh giá tác động giao thông rõ ràng", vị đại diện cho hay.
Do đó khi đi đường, người dân cần quan sát kỹ hệ thống biển báo và đèn tín hiệu tại từng giao lộ, thay vì mặc định rằng luôn có đèn rẽ phải khi đèn đỏ.
Bên cạnh việc điều chỉnh đèn tín hiệu, TP.HCM cũng đang nỗ lực cải thiện hệ thống biển báo giao thông. Vì thời gian qua nhiều người phản ánh tình trạng biển báo bị che khuất bởi cây xanh, mái che của hàng quán hoặc quá nhiều biển báo dày đặc gây rối mắt.
Theo Sở Giao thông công chánh TP.HCM, có nhiều kênh để tiếp nhận phản ánh từ người dân, đơn cử như thông qua đường dây nóng 1022 hoặc fanpge Facebook, đường dây nóng… Sở Giao thông công chánh sẽ điều chỉnh ngay với vụ che khuất biển báo.
Đặc biệt thời gian qua, sở đã hạn chế tối đa biển báo bằng chữ, thay vào đó là sử dụng hệ thống ký hiệu và đèn tín hiệu để tránh gây khó hiểu.
Dù vậy, một số trường hợp che khuất biển báo vẫn khó kiểm soát hoàn toàn, như khi cây xanh bị gãy đổ sau mưa bão hoặc người dân tự ý quay mái che ra vỉa hè. Do đó, Sở Giao thông công chánh khuyến khích người dân chủ động báo cáo các trường hợp này để có cách xử lý kịp thời.
Đồng thời TP.HCM cũng đang từng bước giảm số lượng biển báo không cần thiết để tránh tình trạng rối mắt. Chẳng hạn, một số biển báo như "giao lộ phía trước" và "người đi bộ sang đường" đã được đề xuất loại bỏ ở khu vực nội thành.
Bên cạnh đó, sở đã và đang phối hợp cùng các đơn vị liên quan đẩy mạnh lắp đặt biển chỉ dẫn từ xa để hỗ trợ tài xế tốt hơn, đơn cử tại những nút giao lớn như hầm chui Nguyễn Văn Linh - Nguyễn Hữu Thọ.
Lắp hàng loạt đèn rẽ phải khi đèn đỏ để giảm kẹt
Trước đó, Sở Giao thông vận tải TP.HCM cho biết thành phố đã lên kế hoạch lắp đặt 1.900 bộ đèn tín hiệu giao thông cho xe rẽ phải tại 524 giao lộ để giảm kẹt xe và được chia làm hai đợt.
Đợt 1 (đến cuối tháng 1-2025) lắp ít nhất 500 bộ đèn. Việc lắp đèn rẽ phải đã cho thấy hiệu quả ban đầu, giảm tình trạng kẹt xe tại nhiều giao lộ. Tuy nhiên để đảm bảo an toàn và hoạt động tốt nhất, việc điều chỉnh thời gian đèn sẽ được theo dõi chặt chẽ.
TP.HCM đang lắp nhiều đèn cho rẽ phải để giảm kẹt xe ở các giao lộ. Nhiều ý kiến cho rằng để tiết kiệm, chỉ lắp biển cấm rẽ phải tại nơi không cho rẽ, còn lại là 'mặc định' được rẽ.
Đó là thông tin được nêu tại hội nghị triển khai kế hoạch và phổ biến quy định nồng độ cồn với người lái xe tại TP.HCM sáng 28-2.
Ông Nguyễn Thành Lợi - phó trưởng ban chuyên trách Ban An toàn giao thông TP.HCM - phát biểu tại hội nghị sáng 28-2 - Ảnh: THU DUNG
Hội nghị do Ban An toàn giao thông TP.HCM tổ chức với thông điệp "Đã uống rượu bia - Không lái xe" thu hút các đơn vị, chuyên gia tham dự, thảo luận.
Phát biểu tại hội nghị, ông Nguyễn Thành Lợi - phó trưởng ban chuyên trách Ban An toàn giao thông TP.HCM - cho biết thời gian qua các đơn vị phối hợp thực hiện chiến dịch truyền thông kết hợp công tác xử lý các trường hợp vi phạm.
Đến nay công tác này đạt được nhiều kết quả tích cực, kéo giảm tai nạn giao thông trên địa bàn TP.HCM.
Cục Cảnh sát giao thông thống kê từ năm 2022 - 2024, cả nước có đến 20% số vụ tai nạn giao thông xảy ra liên quan đến việc người điều khiển phương tiện có sử dụng rượu, bia. Theo đó, cứ có 5 người chết hoặc bị thương trong các vụ tai nạn giao thông thì có 1 người chết hoặc bị thương do lái xe có sử dụng rượu, bia.
TP.HCM tăng cường xử lý nồng độ cồn kết hợp các biện pháp tuyên truyền góp phần giảm tai nạn giao thông, nhất là các vụ liên quan nồng độ cồn - Ảnh: MINH HÒA
Riêng TP.HCM, năm 2024 xảy ra 1.459 vụ tai nạn giao thông làm chết 472 người và 863 người bị thương. Trong đó có 352 vụ (24,12%) tai nạn giao thông có liên quan nồng độ cồn, làm 132 người chết và 265 người bị thương. Lực lượng cảnh sát giao thông cũng ghi nhận đã xử lý 169.957 trường hợp vi phạm nồng độ cồn.
"Tuyên truyền, siết xử lý đã góp phần lớn cho mục tiêu kéo giảm tai nạn giao thông tại TP.HCM nói riêng. Nhất là sau triển khai nghị định 168, số vụ tai nạn giao thông được ghi nhận đã giảm sâu cả 3 mặt. So với cùng kỳ 2024, 2 tháng đầu năm 2025 (từ 15-12-2024 đến 15-2-2025) giảm 48% số vụ; giảm 20% số người chết; giảm 61% số người bị thương", ông Lợi thông tin.
Dù vậy, từ đầu năm 2025 đến nay TP.HCM tiếp tục kiểm tra xuyên suốt, phát hiện, xử phạt 29.958 trường hợp người lái xe vi phạm nồng độ cồn.
Do đó ông Lợi nhận định các đơn vị cần phải tiếp tục kiên trì tuyên truyền để kéo giảm các hành vi vi phạm một cách bền vững. Song song đó là công tác tuần tra, xử lý nghiêm đúng quy định. Bởi vì công tác cưỡng chế nghiêm cũng là một cách tuyên truyền giúp nâng cao nhận thức hiệu quả.
Ban An toàn giao thông TP.HCM cũng đề nghị sở ngành, hiệp hội vận tải, bến xe, bệnh viện... phổ biến, tuyên truyền cho đội ngũ tài xế, người dân. Đồng thời chỉ đạo công an địa phương phối hợp chủ doanh nghiệp, chủ nhà hàng, cơ sở kinh doanh đồ uống có cồn cùng tham gia tuyên truyền đã uống rượu bia thì không lái xe.
"TP.HCM đặt niềm tin, hy vọng rằng người dân tham gia giao thông sẽ nâng cao ý thức tự giác chấp hành pháp luật, dần hình thành nếp sống văn minh, văn hóa cao khi tham gia giao thông.
Chúng tôi mong nhận được sự đồng hành, góp sức từ các sở ngành, đơn vị và người dân để giảm sâu hơn tai nạn giao thông liên quan nồng độ cồn", ông Lợi nhấn mạnh.
Ngày 21-2, thượng tá Lê Văn Hải, phó trưởng Phòng Cảnh sát giao thông Công an TP.HCM, đã có những phân tích, đánh giá trật tự an toàn giao thông sau thời gian triển khai nghị định 168, đồng thời tiến tới xây dựng văn hóa giao thông an toàn, văn minh.
Tình trạng xe máy chạy trên vỉa hè các tuyến đường Nguyễn Tất Thành, Cộng Hòa (TP.HCM)... giảm đáng kể từ khi thực hiện nghị định 168.
Giờ cao điểm, trên đường Nguyễn Tất Thành xe cộ tấp nập, có thời điểm ùn ứ nhưng xe máy vẫn tuân thủ luật giao thông, không chạy trên vỉa hè
Gần 2 tháng kể từ khi triển khai nghị định 168, theo nhận định của nhiều cơ quan, đơn vị quản lý, tình hình trật tự an toàn giao thông tại TP.HCM có nhiều chuyển biến tích cực, đặc biệt là các hành vi vi phạm có mức phạt tăng gấp nhiều lần so với trước đây như chạy xe máy trên vỉa hè.
Ghi nhận của Tuổi Trẻ Online vào giờ cao điểm tại một số tuyến đường trước đây xe máy thường xuyên leo lề như Cộng Hòa (quận Tân Bình), Nguyễn Tất Thành (quận 4), Điện Biên Phủ (quận 3), 3 Tháng 2 (quận 10)... tình trạng này đã giảm đáng kể.
Đơn cử như trên đường Nguyễn Tất Thành, dù dưới đường xe cộ đông đúc nhưng không còn cảnh xe máy chạy trên vỉa hè để đi nhanh như trước. Người đi bộ nay đã có thể thong thả đi trên vỉa hè.
Chị Ngọc - một người dân sống trên đường Nguyễn Tất Thành - chia sẻ 2 tháng qua phần vỉa hè tan nát trước nhà chị đã được "nghỉ ngơi", không phải chịu áp lực từ dòng xe máy tấp nập mỗi ngày. Chị mong phần vỉa hè này sớm được cải tạo, chỉnh trang lại để đảm bảo mỹ quan và an toàn cho người đi bộ.
Vỉa hè đường Nguyễn Tất Thành nhiều đoạn tan nát sau khoảng thời gian "gánh" dòng xe máy. Người dân mong vỉa hè sớm được cải tạo, chỉnh trang lại
Người đi bộ thong thả đi trên vỉa hè, không còn phải né tránh xe máy hay thấp thỏm lo sợ va chạm với xe máy chạy từ phía sau lên
Vỉa hè trên đường 3 Tháng 2 thông thoáng trong giờ cao điểm sáng 25-2. Người dân khu vực cho biết trước đó xe máy thưởng xuyên leo lề để thoát kẹt xe nhưng nay đã giảm đáng kể
Trên đường Cộng Hòa vỉa hè cũng thông thoáng vào giờ cao điểm
Ngày 21-2, thượng tá Lê Văn Hải, phó trưởng Phòng Cảnh sát giao thông Công an TP.HCM, đã có những phân tích, đánh giá trật tự an toàn giao thông sau thời gian triển khai nghị định 168, đồng thời tiến tới xây dựng văn hóa giao thông an toàn, văn minh.
Lực lượng cảnh sát giao thông TP.HCM xử lý người dân vi phạm - Ảnh: MINH HÒA
Mức phạt tăng nhắm vào lỗi cố ý
Ngày 21-2, thượng tá Lê Văn Hải, phó trưởng Phòng Cảnh sát giao thông (PC08) Công an TP.HCM, cho biết từ khi nghị định 168/2024 có hiệu lực đã đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc triển khai Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ; đáp ứng nhu cầu cấp thiết trong việc nâng cao chất lượng quản lý giao thông và giảm thiểu tai nạn giao thông.
Minh chứng cho điều này là từ ngày 1-1 đến nay, trên địa bàn TP.HCM chỉ xảy ra 100 vụ tai nạn giao thông, làm 44 người chết, 51 người bị thương. So với cùng kỳ năm 2024 giảm 123 vụ, giảm 15 người chết, giảm 105 người bị thương.
Theo ông Hải, nghị định 168 có một số điểm mới đáng chú ý, đặc biệt là việc áp dụng trừ điểm giấy phép lái xe và tăng mức phạt đối với một số nhóm hành vi vi phạm thuộc về lỗi cố ý của người cầm lái là nguyên nhân trực tiếp gây tai nạn giao thông.
Lý do của việc tăng mức xử phạt xuất phát từ thực tế cho thấy mặc dù công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về trật tự an toàn giao thông được thực hiện thường xuyên nhưng mức phạt trước đây chưa đủ sức răn đe, dẫn đến tình trạng vi phạm vẫn ở mức cao.
Tình hình tai nạn giao thông, ùn tắc giao thông còn diễn biến phức tạp.
Vì vậy, để đảm bảo trật tự an toàn giao thông trong tình hình mới, việc điều chỉnh mức phạt là cần thiết để xử lý những vi phạm nghiêm trọng và hạn chế tái phạm đối với những trường hợp cố tình vi phạm, coi thường pháp luật. Đồng thời tác động mạnh mẽ đến ý thức, thói quen của người dân, giúp hình thành văn hóa giao thông an toàn, văn minh.
Ý thức được nâng lên sau khi có nghị định 168
Nghị định 168 cũng có điểm mới, với những vi phạm ít nghiêm trọng, hiện nay người vi phạm không bị tước giấy phép lái xe ngay mà chỉ bị phạt tiền và trừ điểm. Điều này giúp cho người dân có thể sửa đổi hành vi mà không gặp phải những tác động quá nặng nề ngay lập tức.
Mặt khác, đối với một số nhóm hành vi thuộc về lỗi cố ý, là nguyên nhân trực tiếp gây tai nạn giao thông thì việc áp dụng mức phạt tăng lên, thậm chí tịch thu xe hoặc tái phạm nghiêm trọng giúp răn đe và làm giảm tỉ lệ vi phạm.
Với các biện pháp xử phạt mạnh mẽ, trừ điểm và phục hồi điểm giấy phép lái xe, nghị định bước đầu đã chứng minh tính hiệu quả trong việc giảm thiểu tai nạn, nâng cao ý thức chấp hành giao thông của người dân, giúp tình hình giao thông trên địa bàn thành phố được cải thiện đáng kể.
Ngoài ra, các vi phạm vốn khá phổ biến như: vi phạm nồng độ cồn, đi trên vỉa hè, vượt đèn đỏ, đi ngược chiều… cũng giảm đi rõ rệt.
Người dân đã chủ động trong việc tìm hiểu các quy định của pháp luật cũng như các quy tắc tham gia giao thông an toàn và tự giác chấp hành kể cả khi không có lực lượng cảnh sát giao thông kiểm tra, kiểm soát cho thấy sự thay đổi về mặt nhận thức và ý thức trách nhiệm của từng người dân.
Trong thời gian đầu nghị định 168 được triển khai sẽ có những thay đổi và tác động đáng kể đến đời sống hằng ngày của người dân, kéo theo đó là nhiều ý kiến trái chiều. Tuy nhiên, mọi vi phạm sẽ được xem xét và đối chiếu các yếu tố liên quan để đảm bảo xử lý công bằng, xử lý đúng, không để xảy ra oan sai vì các lý do khách quan.
Các trường hợp xử phạt qua hình ảnh, người vi phạm sẽ được cảnh sát giao thông cung cấp đầy đủ hình ảnh vi phạm để đảm bảo tính chính xác và minh bạch.
Nghị định 168 với việc tăng mức phạt vi phạm giao thông là một bước đi cần thiết nhằm xây dựng văn hóa giao thông an toàn, văn minh. Mỗi công dân cần hiểu đúng để tránh bị các đối tượng phản động, chống đối lợi dụng lôi kéo, dẫn dắt bằng những luận điệu xuyên tạc, lan truyền thông tin sai lệch, bóp méo sự thật gây ảnh hưởng đến việc lập lại trật tự an toàn giao thông.
Hơn 2 tháng, xử lý 21.727 trường hợp vi phạm nồng độ cồn
Đại diện Phòng PC08 cho biết từ ngày 1-1 đến ngày 17-2, cảnh sát giao thông TP.HCM xử lý 64.681 trường hợp vi phạm giao thông. Tạm giữ 57 ô tô, 23.760 xe máy, 1.026 phương tiện khác, tước 8.760 giấy phép lái xe, trừ điểm giấy phép lái xe 2.693 trường hợp.
Trong đó, xử lý 21.727 trường hợp vi phạm nồng độ cồn; 256 trường hợp ma túy; 7.497 trường hợp quá tốc độ; 81 trường hợp quá tải trọng, quá khổ giới hạn; 1.823 trường hợp xe cơ giới không đảm bảo an toàn kỹ thuật, xe tự chế, xe 3-4 bánh; 1.715 trường hợp xe kinh doanh vận tải hành khách...
Trong 3 tuần thực thi nghị định 168/2024, số vi phạm giao thông bị xử phạt giảm hơn 18.100 trường hợp. Người dân đã tự giác chấp hành các quy định ngay cả khi không có lực lượng chức năng, theo đánh giá của Cục CSGT.
UBND TP.HCM vừa có văn bản gửi các sở ngành, yêu cầu tăng cường hiệu quả thực hiện nghị định 168 của Chính phủ.
Cảnh sát giao thông điều khiển giao thông trên quốc lộ 1 - Ảnh: P.Q.
Sau hơn một tháng triển khai nghị định 168, trật tự an toàn giao thông đã có nhiều chuyển biến rõ rệt. Tai nạn giao thông giảm cả 3 tiêu chí, xử phạt đã giảm so với tháng liền kề. Người dân nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm trong việc chấp hành nghiêm luật lệ giao thông.
Tuy nhiên thời gian đầu, việc tăng cao mức phạt trong khi chưa kịp thời nâng cấp hạ tầng giao thông đã gây ra những ý kiến trái chiều trên mạng xã hội. Tình trạng không chấp hành hiệu lệnh, chống người thi hành công vụ còn xảy ra. Có trường hợp cán bộ cảnh sát giao thông có hành vi thiếu chuẩn mực, vi phạm các quy định về tư thế, tác phong, văn hóa giao tiếp, ứng xử trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.
Lợi dụng tình hình trên, các tổ chức phản động nước ngoài, trang cá nhân của một số trường hợp chống đối chính trị đã xuyên tạc, bóp méo sự thật, lan truyền thông tin sai lệch, đã tạo ra những luồng thông tin, dư luận xấu, ảnh hưởng đến việc thực thi nghị định 168.
Để tiếp tục triển khai và tăng cường hiệu quả thực hiện nghị định 168 và Luật Đường bộ, Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, chủ tịch UBND TP.HCM giao Công an TP chỉ đạo các đơn vị chấn chỉnh tư thế, tác phong, văn hóa giao tiếp, ứng xử khi thi hành công vụ. Chấp hành nghiêm các quy định, quy trình công tác và điều lệnh Công an nhân dân trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.
Nghiêm cấm và xử lý nghiêm việc lợi dụng nhiệm vụ được giao để trục lợi, nhũng nhiễu, bỏ qua lỗi vi phạm. Việc phát hiện, xử lý các vi phạm phải khách quan, công tâm, đúng vụ việc, đúng hành vi vi phạm và tăng cường xử lý đối với các hành vi là nguyên nhân dẫn đến tai nạn giao thông.
Chủ tịch UBND TP.HCM cũng yêu cầu Công an TP phối hợp phát hiện, ngăn chặn, xóa bỏ các nội dung, trang web, đường dẫn, hội, nhóm, tài khoản cá nhân trên không gian mạng xuyên tạc, bóp méo sự thật, lan truyền thông tin sai lệch, ảnh hưởng đến việc thực thi nghị định 168. Xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật để răn đe chung.
Bên cạnh đó, cần tiếp tục phân công cán bộ tiếp nhận phản ánh của người dân trên ứng dụng CSGT, VNeID, VNeTraffic, 1022, Công dân số TP.HCM, TTGT, Help 114...
Xử lý trách nhiệm đối với các cán bộ và lãnh đạo, chỉ huy thờ ơ, thiếu tinh thần trách nhiệm trong việc tiếp nhận và giải quyết tin báo, phản ánh của người dân về tình hình giao thông trên địa bàn đảm trách.
Hướng dẫn người dân phản ánh các vấn đề giao thông
Sở Thông tin và Truyền thông TP.HCM có trách nhiệm chủ trì, chỉ đạo các cơ quan báo đài đăng tải thông tin chính xác, tích cực về tình hình trật tự, an toàn giao thông. Hướng dẫn người dân phản ánh các vấn đề liên quan trên các ứng dụng hoặc các trang fanpage do Công an TP quản lý. Tránh đăng các thông tin, hình ảnh chưa rõ nguyên nhân, nội dung vụ việc trên các trang mạng xã hội để các đối tượng xấu lợi dụng xuyên tạc.
Tiếp tục tăng cường tuyên truyền về hiệu quả của Luật Trật tự an toàn giao thông đường bộ cũng như nghị định 168; những chuyển biến tích cực của tình hình trật tự an toàn giao thông, ý thức của mọi người dân, doanh nghiệp khi tham gia giao thông…
Người phát ngôn Bộ Công an đánh giá sau hơn một tháng thực hiện nghị định 168, ý thức và hành vi của người tham gia giao thông đã chuyển biến tích cực, người dân chấp hành nghiêm túc hơn các quy định ngay cả khi không có cảnh sát giao thông.
Trường hợp tài xế đeo tai nghe khi lái xe máy mà gây tai nạn giao thông có thể bị phạt đến 14 triệu đồng, trừ 10 điểm bằng lái xe.
Một shipper bị tổ công tác Đội CSGT Tân Sơn Nhất thuộc Phòng CSGT Công an TP.HCM thổi phạt - Ảnh: QUANG ĐỊNH
Nhiều bạn đọc phản ánh việc thấy nhiều tài xế xe máy, xe công nghệ, shipper... thường xuyên mang theo tai nghe khi đi đường. Hành vi này gây nguy hiểm cho người tham gia giao thông. Từ đó, đề nghị cho biết với hành vi này sẽ bị xử phạt như thế nào?
Một số bạn đọc cũng hỏi với tài xế ô tô có được sử dụng tai nghe khi lái xe không?
Mức phạt với tài xế đeo tai nghe khi lái xe máy
Trao đổi về nội dung này với Tuổi Trẻ Online, TS. luật sư Đặng Văn Cường (Hà Nội) cho hay tại Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 quy định tài xế xe máy không được thực hiện một số hành vi.
Trong đó có sử dụng ô, thiết bị âm thanh, trừ thiết bị trợ thính. Như vậy người lái xe máy không được sử dụng "thiết bị âm thanh", trừ thiết bị trợ thính khi lái xe.
Thiết bị âm thanh ở đây được hiểu là tai nghe không dây hoặc tai nghe có dây. Thiết bị này có thể dẫn đến việc mất tập trung khi lái xe, trong khi pháp luật quy định người điều khiển phương tiện tập trung và chú ý quan sát.
Sử dụng thiết bị âm thanh khi lái xe nguy cơ gây tai nạn giao thông rất lớn, bởi vậy hành vi này vi phạm điều cấm của pháp luật.
Người thực hiện hành vi này sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính, trong trường hợp dẫn đến thiếu chú ý quan sát gây tai nạn giao thông hậu quả nghiêm trọng còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Còn tại nghị định 168/2024 quy định xử phạt hành chính từ 800.000 - 1 triệu đồng với tài xế sử dụng ô (dù), thiết bị âm thanh (trừ thiết bị trợ thính), dùng tay cầm và sử dụng điện thoại hoặc các thiết bị điện tử khác.
Ngoài bị phạt tiền, người vi phạm còn bị trừ 4 điểm giấy phép lái xe.
Trường hợp sử dụng thiết bị âm thanh (trừ thiết bị trợ thính), dùng tay cầm và sử dụng điện thoại hoặc các thiết bị điện tử khác khi đang chạy xe máy mà gây tai nạn giao thông thì bị phạt tiền 10 - 14 triệu đồng, và bị trừ 10 điểm giấy phép lái xe.
Tài xế ô tô dùng điện thoại khi lái xe bị phạt ra sao?
Đối với tài xế xe ô tô, theo luật sư Cường, nghị định 168 không có quy định cụ thể về xử phạt với hành vi tài xế sử dụng thiết bị âm thanh (trừ thiết bị trợ thính) khi điều khiển xe.
Tuy nhiên nghị định quy định tài xế sẽ bị phạt 4-6 triệu đồng khi thực hiện hành vi dùng tay cầm và sử dụng điện thoại hoặc các thiết bị điện tử khác khi điều khiển phương tiện tham gia giao thông đang di chuyển trên đường bộ. Cùng với đó sẽ bị trừ 4 điểm bằng lái xe.
Trường hợp sử dụng điện thoại hoặc các thiết bị điện tử mà gây tai nạn giao thông chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự cũng sẽ bị phạt 20 - 22 triệu đồng. Đồng thời, bị trừ 10 điểm bằng lái xe.
Bên cạnh đó trong trường hợp người điều khiển phương tiện giao thông sử dụng điện thoại, các thiết bị âm thanh mà thiếu chú ý quan sát dẫn đến tai nạn giao thông nghiêm trọng thì người điều khiển phương tiện trong tình huống này sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Việc này thực hiện theo quy định tại Bộ luật Hình sự với mức hình phạt thấp nhất 1 năm tù, mức cao nhất 15 năm tù.
Tài xế lái xe đi không đúng làn đường bị người dân chụp ảnh, phản ánh đến cảnh sát giao thông để xử lý.
Xe ô tô do tài xế C. điều khiển đi không đúng làn đường bị người dân chụp lại gửi cảnh sát giao thông - Ảnh: Công an cung cấp
Tối 14-2, Đội cảnh sát giao thông - trật tự Công an TP Nha Trang cho biết đơn vị vừa lập biên bản vi phạm hành chính đối với tài xế tên V.T.T.C. (42 tuổi, trú TP Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa) vì điều khiển xe không đúng làn đường quy định.
Trước đó, người dân đã cung cấp cho Phòng cảnh sát giao thông Công an tỉnh Khánh Hòa về hình ảnh một xe hơi đi ngược chiều trên đường Cao Bá Quát (TP Nha Trang).
Sau khi tiếp nhận phản ánh, Phòng cảnh sát giao thông Công an tỉnh Khánh Hòa đã gửi cho Đội cảnh sát giao thông - trật tự Công an TP Nha Trang xác minh xử lý theo thẩm quyền.
Qua xác minh, vụ việc xảy ra vào khoảng 19h tối 12-2. Anh C. đã cho xe chạy không đúng làn đường (đi lấn qua làn đường đối diện), gây ách tắc giao thông, nguy hiểm cho người và xe đi đối diện.
Hành vi điều khiển phương tiện của anh C. khiến nhiều người tham gia giao thông bức xúc.
Làm việc với cảnh sát giao thông, anh C. đã thừa nhận hành vi vi phạm.
Đội cảnh sát giao thông - trật tự Công an TP Nha Trang cho biết theo nghị định 168/2024, hành vi điều khiển xe đi không đúng làn đường quy định (làn đường ngược chiều) của anh C. có mức phạt tiền từ 4 đến 6 triệu đồng và bị trừ 2 điểm giấy phép lái xe.
Cơ quan chức năng cho biết tài xế lùi xe trên đường cao tốc Nha Trang - Cam Lâm là một phụ nữ ở Đồng Nai. Theo quy định pháp luật, lỗi này bị xử phạt 35 triệu đồng, trừ 10 điểm giấy phép lái xe.
Việc quấn khăn xô quanh biển số xe đang gây tranh cãi là có phạm luật hay không, có thể thông cảm hay không.
Biển số xe chiếc Honda Brio xuất hiện dải khăn xô trắng quấn quanh - Ảnh: Facebook
Trên mạng xã hội xuất hiện hình ảnh một chiếc Honda Brio đỏ với biển số xe, cả trước và sau, đều được quấn khăn trắng. Người chụp được hình ảnh này ban đầu cho rằng đây là một cách che biển số kiểu mới và quyết định chia sẻ trong các hội nhóm về xe.
Bài chia sẻ đã nhanh chóng thu hút sự chú ý và gây tranh luận sôi nổi. Nhưng đáng lưu tâm hơn cả, nhiều người chỉ trích người đăng là "thiếu suy nghĩ". Họ nói rằng nhà người ta có tang hoặc là trên xe đang chở cốt nên người ta mới treo khăn như vậy.
Trong khi đó, một số người tỏ ra kinh ngạc vì lần đầu được nghe đến "truyền thống" kỳ lạ này.
Có những người tỏ ra hoài nghi chuyện nhà tài xế Honda Brio có tang. Họ nói rằng đúng là một số người có quan điểm treo khăn xô ở xe như một hình thức báo nhà có tang, tuy nhiên những người này thường sẽ treo ở gương chiếu hậu, chứ không ai lại treo ở biển số xe cả.
Có dân mạng nói rằng thông thường không ai treo khăn tang ở vị trí biển số - Ảnh chụp màn hình
Một số cho rằng chủ xe Honda Brio này có thể thiếu hiểu biết. Ngay cả những xe trong đoàn tang lễ cũng không ai treo khăn ở một vị trí như vậy. Bởi nếu lỡ gây tai nạn rồi bỏ trốn hoặc đi làm chuyện phạm pháp thì rất khó để xác minh tìm thủ phạm để xử lý.
Theo nghị định 168/2024/NĐ-CP, người điều khiển xe không gắn đủ biển số hoặc gắn biển số không đúng vị trí, không đúng quy cách theo quy định; gắn biển số không rõ chữ, số hoặc sử dụng chất liệu khác sơn, dán lên chữ, số của biển số xe; gắn biển số bị bẻ cong, che lấp, làm thay đổi chữ, số, màu sắc (của chữ, số, nền biển số xe), hình dạng, kích thước của biển số xe (kể cả rơ moóc và sơ mi rơ moóc) sẽ bị phạt tiền từ 20 - 26 triệu đồng với ô tô và 4 - 6 triệu đồng với xe máy.
Ngoài bị phạt tiền, người vi phạm cũng sẽ bị trừ 6 điểm giấy phép lái xe, đồng thời buộc thực hiện đúng quy định về biển số.
Cảnh sát giao thông toàn quốc sẽ kiểm tra, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm liên quan biển số xe, mức phạt tối đa hiện nay là 26 triệu đồng đối với ô tô.
Luật sư và chuyên gia giao thông cho rằng dù có cơ sở pháp lý nhưng Hà Nội nên cân nhắc khi quyết định tăng nặng mức xử phạt vi phạm.
Cảnh sát giao thông xử phạt lỗi vượt đèn đỏ (không chấp hành hiệu lệnh của đèn tín hiệu) - Ảnh: HỒNG QUANG
UBND TP Hà Nội đang lấy ý kiến người dân về tờ trình dự thảo nghị quyết quy định mức tiền phạt đối với một số hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ.
Thành phố dự kiến nâng mức phạt gấp 1,5 - 2 lần so với nghị định 168 với 107 hành vi vi phạm trong lĩnh vực giao thông đường bộ. Thời hạn áp dụng từ tháng 7-2025. Một số hành vi có thể bị phạt cao nhất đến 120 triệu đồng.
Theo UBND TP Hà Nội, việc điều chỉnh mức phạt tập trung vào ba nhóm hành vi chính: Các vi phạm phổ biến, diễn ra hằng ngày, ảnh hưởng tiêu cực đến thói quen của người dân và mỹ quan đô thị.
Các hành vi là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tai nạn giao thông và ùn tắc. Các vi phạm gây ảnh hưởng đến trật tự công cộng và kết cấu hạ tầng giao thông.
Mục đích được đưa ra đối với đề xuất này là nhằm kéo giảm tai nạn, ùn tắc giao thông, từng bước xây dựng văn hóa giao thông.
Cân nhắc thời điểm tăng mức phạt
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, tiến sĩ - luật sư Đặng Văn Cường (Đoàn luật sư Hà Nội) cho hay khi Chính phủ tăng mức xử phạt tại nghị định 168, đa số ý kiến cho rằng mức xử phạt như vậy đã rất nghiêm khắc, nhất là với các hành vi vượt đèn đỏ, đi trên vỉa hè, chuyển làn sai, vi phạm nồng độ cồn...
Dù chưa có sơ kết đánh giá thực tiễn, tuy nhiên thời gian qua việc thực hiện nghị định này đã đảm bảo tính hiệu lực hiệu quả, góp phần lập lại trật tự an toàn giao thông và giảm thiểu các vụ tai nạn giao thông, nhất là trong dịp Tết.
"Đa phần ý kiến của người dân cho rằng mức xử phạt như vậy là rất nghiêm khắc, đã tác động mạnh đến ý thức của người tham gia giao thông.
Do vậy nếu có địa phương vẫn tiếp tục đề xuất điều chỉnh văn bản dựa trên chính sách đặc thù để tăng mức xử phạt cao hơn mức nghị định 168 ở thời điểm này có vẻ chưa thực sự cần thiết", luật sư Cường nói.
Luật sư Cường phân tích về lý, căn cứ vào Luật Thủ đô thì Hà Nội hoàn toàn có cơ sở pháp lý để xem xét tăng mức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông cao hơn so với quy định tại nghị định 168/2024. Việc tăng này chỉ cần không vượt quá khung mà quy định của pháp luật cho phép.
Song ông Cường cho rằng cần cân nhắc thời điểm tăng mức xử phạt cũng như tính khả thi của quy định mới khi tăng mức xử phạt, đảm bảo hiệu lực hiệu quả trong việc áp dụng các văn bản pháp luật.
Bởi theo luật sư Cường, mỗi văn bản quy phạm pháp luật sẽ có những tác động trực tiếp đến xã hội, đặc biệt là các văn bản về giao thông đường bộ có thể tác động đối với mọi chủ thể trong xã hội.
Trong khi với nhiều người, việc tham gia giao thông là hoạt động mưu sinh. Nếu không may bị xử phạt vi phạm hành chính với mức cao vượt quá khả năng nộp phạt của họ có thể ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống, kinh tế, thậm chí là hạnh phúc gia đình và vấn đề mưu sinh.
"Việc tăng mức xử phạt theo mỗi giai đoạn là cần thiết, nhưng mức tăng cũng phải phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo hiệu lực hiệu quả trong việc áp dụng văn bản quy phạm pháp luật.
Tăng mức xử phạt vi phạm giao thông nói riêng và trong các lĩnh vực khác của đời sống xã hội nói chung chỉ có thể hợp lý nếu như mức xử phạt cũ không còn phù hợp, không đủ sức răn đe. Hoặc mức xử phạt cũ không đảm bảo yếu tố giáo dục ý thức chấp hành pháp luật.
Còn nếu mức xử phạt trong văn bản của Chính phủ đã phù hợp, đảm bảo hiệu lực hiệu quả và có tính răn đe mạnh mẽ thì Hà Nội nên cân nhắc chưa tăng mức xử phạt dù pháp luật cho phép", luật sư Cường nêu quan điểm.
Chỉ nên chọn những hành vi vi phạm đặc biệt
Còn ông Nguyễn Văn Thanh, nguyên chủ tịch Hiệp hội Vận tải ô tô Việt Nam, cho rằng ông rất ủng hộ đề xuất tăng mức phạt vi phạm giao thông của Hà Nội.
Việc này là cần thiết trong điều kiện thực trạng giao thông phức tạp của Hà Nội hiện nay và có cơ sở pháp lý từ Luật Thủ đô.
Tuy nhiên, ông Thanh cũng bày tỏ băn khoăn trước việc Hà Nội đề xuất nâng mức phạt gấp 1,5-2 lần với 107 hành vi.
Ông Thanh nêu quan điểm nên cân nhắc kỹ, không nên xử phạt tràn lan mà cần chọn những hành vi vi phạm đặc biệt như cố tình cơi nới thành thùng, chở quá tải, chạy quá tốc độ, uống rượu bia vi phạm nồng độ cồn khi lái xe…
Hoặc các hành vi rất nguy hiểm, tiềm ẩn nguy cơ gây mất an toàn khác.
Dư luận đang có hai luồng ý kiến xoay quanh đề xuất của chính quyền TP Hà Nội, về việc nâng mức phạt đối với nhiều hành vi vi phạm, trong lĩnh vực giao thông đường bộ so với nghị định 168.
Theo nghị định 168, tài xế ô tô sẽ bị xử phạt từ 800.000 đồng đến 1 triệu đồng về hành vi điều khiển xe chạy dưới tốc độ tối thiểu cho phép.
Cảnh sát giao thông tuần tra kiểm soát trên cao tốc Cầu Giẽ - Ninh Bình - Ảnh: HỒNG QUANG
Tại nghị định 168/2024, cơ quan chức năng quy định cụ thể các mức xử lý đối với các trường hợp vi phạm liên quan tới tốc độ chạy xe. So với trước đây, các vi phạm ở mức cao (chạy quá tốc độ trên 35km/h đối với ô tô, chạy quá tốc độ đuổi nhau trên đường bộ...) được tăng nặng mức xử lý.
Đáng chú ý, tài xế ô tô sẽ bị xử phạt từ 800.000 đồng đến 1 triệu đồng về hành vi: Điều khiển xe chạy dưới tốc độ tối thiểu trên đoạn đường bộ có quy định tốc độ tối thiểu cho phép.
Mức xử phạt vi phạm liên quan tới tốc độ khi tham gia giao thông đường bộ - Đồ họa: NGỌC THÀNH
Theo Cục Cảnh sát giao thông, lực lượng chức năng đã xử lý một số trường hợp chạy dưới tốc độ tối thiểu trên đường bộ.
Cụ thể, Đội cảnh sát giao thông đường bộ cao tốc số 6 (Cục Cảnh sát giao thông) hôm 10-1 đã ghi hình được chiếc xe đầu kéo tại Km190 +100, tuyến đường cao tốc Vĩnh Hảo - Phan Thiết, thông qua thiết bị nghiệp vụ.
Thời gian ghi nhận khoảng 7h45. Lúc này ô tô chạy với tốc độ khoảng 52km/h. Trong khi dải vận tốc cho phép trên tuyến cao tốc là 60-90km/h.
Căn cứ theo quy định, lực lượng chức năng đã gửi thông báo vi phạm đối với chủ ô tô đầu kéo là anh H.C.T. (quê Lạng Sơn).
Anh T. có thể tới trụ sở Đội cảnh sát giao thông đường bộ cao tốc số 6; hoặc trong trường hợp đi lại khó khăn do quãng đường xa, chủ xe (hoặc người cầm lái thực hiện hành vi) có thể tới đội nghiệp vụ tại Công an huyện Hữu Lũng, Lạng Sơn (nơi thường trú) để hoàn tất thủ tục xử lý vụ việc.
Bên cạnh việc xử lý nghiêm đối với các tài xế chạy quá tốc độ, việc xử phạt đối với hành vi chạy dưới tốc độ tối thiểu được đánh giá có tác dụng răn đe đối với các lái xe đi trên cao tốc - hành vi gây nguy cơ cao dẫn tới ùn tắc, nhất là trong thời gian cao điểm.
Sau một tháng triển khai nghị định 168, cảnh sát giao thông toàn quốc đã xử phạt 73.043 trường hợp vi phạm về tốc độ khi lái xe. So với thời gian trước liền kề, số vi phạm giảm 1.545 trường hợp (-2,1%).
Đối với xe vi phạm giao thông mà người cầm lái hoặc chủ xe chưa giải quyết, nộp phạt thì sẽ không được đăng kiểm, đăng ký. Đồng thời, tài xế vi phạm cũng sẽ không được cấp lại, đổi bằng lái.