Xem tranh từ sách quý

TTCT - Đánh dấu việc khánh thành trở lại một văn phòng đại diện tại TP.HCM (113 Hai Bà Trưng) ngày 24-2-2013, Viện Viễn Đông Bác Cổ Pháp (EFEO) đã tổ chức triển lãm tranh dân gian - tranh bộ ba, giới thiệu tranh của Henri Oger, Maurice Durand và tranh Lục Vân Tiên (*).

Voi và bụi chuối: mùa hè trong bộ tranh bốn mùa - bộ tranh Maurice Durand - Ảnh: Trần Tiến Dũng

Nếu như Oger đã khá quen thuộc với hơn 700 bức khắc về những phong tục, tập quán, sinh hoạt của vùng Bắc kỳ và Trung kỳ, thì bộ tranh truyện Lục Vân Tiên được một đại úy hải quân Pháp có tên Eugene Gibert thuê một nghệ nhân cung đình Huế vẽ đã nằm trong kho lưu trữ của Viện Văn ký và mỹ văn Pháp (MS3816) gần 120 năm qua mà chưa ai biết tới, cho đến khi giáo sư Phan Huy Lê được EFEO giới thiệu nhân chuyến sang Pháp năm 2011.

Riêng bộ tranh dân gian của Maurice Durand, giám đốc EFEO đến năm 1956, được gia đình tặng lại cho Viện Văn ký và mỹ văn Pháp vào những năm 1960 sau khi ông mất.

Theo giáo sư Phillippe Papin của Trường cao học Thực hành Paris, dòng tranh dân gian Việt Nam của Maurice Durand phong phú về đề tài, từ những câu chúc tết, những giai thoại văn học, lịch sử đến cuộc sống Âu hóa, giai đoạn xây dựng chủ nghĩa xã hội 1956... trong đó màu xanh sử dụng (tranh voi và bụi chuối chẳng hạn) là rất đặc thù chỉ mới thấy ở Việt Nam.

Sen và vịt, hoa phù dung và phượng hoàng, thể hiện hôn nhân hạnh phúc - bộ tranh Maurice Durand - Ảnh: Trần Tiến Dũng

“Chàng Kim quen mặt ra chào/Hai Kiều e lệ nép vào dưới hoa” (Truyện Kiều) trong bộ tranh Maurice Durand - Ảnh: Trần Tiến Dũng

Eugene Gibert (ngồi chống tay, thứ ba từ phải), người đặt vẽ bộ truyện Lục Vân Tiên. Ảnh chụp thuộc bộ sưu tập Ecole polytechnique: khóa X-1877 - Ảnh: Trần Tiến Dũng