Câu lạc bộ sách của Emma Watson và phong trào nữ quyền

Emma Watson và Rong ruổi đời tôi -twitter.com

Cuối tháng 2, Watson đã quyết định ngừng đóng phim một năm để dành thời gian cho cuộc đấu tranh nữ quyền của cô, bao gồm vai trò đại sứ thiện chí của Cơ quan phụ nữ Liên Hiệp Quốc; người khởi xướng chiến dịch HeForShe, kêu gọi nam giới tham gia ủng hộ quyền bình đẳng của phụ nữ; và chủ nhiệm câu lạc bộ (CLB) đọc sách trên Twitter Our Shared Shelf (Giá sách chung của chúng ta).

CLB tới giờ đã thu hút được các thành viên nổi tiếng như Abby Wambach - cựu nữ tuyển thủ Mỹ từng vô địch thế giới; diễn viên Sophia Bush; các ca sĩ Kate Voegele, Taylor Swift; và nữ văn sĩ tác giả tập truyện Harry Potter - J. K. Rowling.

Đúng gu một nhà nữ quyền “từ năm 9 tuổi” (như chính lời Watson nói với tạp chí PaperMag), cuốn sách đầu tiên mở màn cho CLB của Emma là hồi ký vừa in của nhà nữ quyền người Mỹ Gloria Steinem - My life on the road (tạm dịch: Rong ruổi đời tôi). Mỗi tuần, Waston tự đặt cho mình nhiệm vụ đọc xong một cuốn sách, và mỗi tháng một cuốn nữa theo lựa chọn của Our Shared Shelf.

Watson không phải là người phụ nữ nổi tiếng đầu tiên khởi xướng diễn đàn đọc sách trên mạng. Nữ diễn viên kiêm ca sĩ và nhạc sĩ người Mỹ Gwyneth Paltrow, giải Oscar nữ diễn viên chính xuất sắc trong phim Shakespeare đang yêu, từng khởi xướng một CLB chia sẻ niềm vui đọc và thử nghiệm các công thức trong sách nấu ăn trên trang web Goop của cô.

Reese Witherspoon, một chủ nhân tượng vàng Oscar và nhà nữ quyền tích cực khác, cũng có một nhóm tương tự trên Instagram, #RWBookclub.

Điều quan trọng, cũng qua những CLB như của Emma, phụ nữ khắp năm châu bốn bể nói lên tiếng nói của họ và được chú ý hơn. Từ những điều cơ bản, như chủ nghĩa nữ quyền (feminism) là gì?

“Là một ý thức hệ giúp giảm bớt những rào cản trên con đường tiến tới sự bình đẳng hoàn toàn về cơ hội ở nhà, ở nơi làm việc và ở không gian xã hội rộng lớn” - như lời một thành viên từ Ấn Độ của trang Our Shared Shelf; hay “là sự coi trọng cái đẹp, năng lực, trí thông minh và tiềm năng ở tất cả mọi người” - như một thành viên khác ở Pennsylvania, Mỹ.

Sự đa dạng của CLB trên thật đáng kinh ngạc, với nam giới và phụ nữ từ khắp nơi: Canada, Singapore, Mỹ, Đức, Pháp, Ghana...; ở trường cấp III, tuổi trung niên, người già, đủ loại. Tính tới giữa tháng 2, CLB đã có hơn 96.000 thành viên với hơn 500 chủ đề, một số có hàng nghìn tin nhắn trả lời và hàng chục nghìn lượt xem.

Cũng từ trang này, bạn sẽ biết được nhiều điều thú vị và xóa bỏ không ít định kiến về phụ nữ. Chẳng hạn, bạn có biết rằng phụ nữ đọc sách nhiều hơn nam giới? Vài năm trước, tác giả Ian McEwan đã tiến hành một nghiên cứu thực nghiệm.

Ông và con trai phát không những cuốn sách vào giờ nghỉ trưa đông đúc ở một công viên tại London. Trong vài phút, họ đã cho đi 30 cuốn tiểu thuyết, và tuyệt đại đa số những người nhận sách là phụ nữ. McEwan rút ra kết luận trên tờ The Guardian: “Khi phụ nữ ngừng đọc, tiểu thuyết sẽ chết”.

Một nghiên cứu khác tỉ mỉ và khoa học hơn, kết hợp giữa Hãng tin AP và Ipsos, một công ty nghiên cứu thị trường, cho thấy trong những người đọc sách nhiều, một phụ nữ đọc trung bình khoảng chín cuốn mỗi năm, so với chỉ năm cuốn ở nam giới.

Phụ nữ cũng đọc sách nhiều hơn nam giới ở mọi hạng mục, ngoại trừ lịch sử và sách tiểu sử. Với tiểu thuyết, nam giới chỉ chiếm 20% thị phần, theo nghiên cứu được tiến hành ở Mỹ, Canada và Anh này.

Trước khi mở CLB đọc sách, Emma đã từng định dành một năm của cô để đi học một khóa bài bản về nữ quyền, nhưng rồi mẹ cô đã khiến cô đổi ý. “Mẹ cảm thấy con đang cố gắng chứng tỏ cho mọi người thấy là con thông minh...

Hiện giờ con đang tự học rất nhiều rồi và cũng rất thích thú với điều đó. Con hoàn toàn có thể chứng minh rằng con quan tâm tới điều gì đó bằng cách dành thời gian lắng nghe và trò chuyện với càng nhiều người càng tốt, và hãy cứ làm những gì con đang làm”. Lắng nghe và quan tâm, đó chính là điều CLB của Emma mang tới cho phong trào nữ quyền, trên những trang sách.■